ABD’nin küresel liderliğinin sonunun başlangıcı mı?

Nejat Eslen yazdı...

ABD’nin küresel liderliğinin sonunun başlangıcı mı?

Tek kutuplu dünya düzeninin tek küresel gücü ABD, 11 Eylül olayından sonra, yirmi yıl önce El Kaide ile mücadele edeceğini deklare ederek Afganistan’a askeri gücü ile girdi ve savaşa NATO’yu da ortak etti.

Yirmi yıl süren Afganistan savaşında ABD, bu ülkede, yandaş yeni bir Afgan devleti inşa etmeye, işbirlikçi Afganlardan devlet yönetimi ve yeni Afgan ordusu oluşturmaya çalıştı.

ABD’nin amacı bu ülkeden çekildikten sonra, yandaş Afgan yönetiminin denetimindeki ordu ile ülkenin güvenliğini sağlamak ve bu ülkeyi kontrol etmeye devam ederek çıkarlarını sürdürmekti.

ABD, Afgan ordusu için on milyarca dolar harcadı. ABD’ in bu ordu için gönderdiği paraların büyük bir kısmına siyasetçiler ve generaller el koydu. 

Afgan yetkililer daha fazla yolsuzluk yapabilmek için Afgan ordusunun mevcudunu olduğunda daha kalabalık gösterdiler. 

ABD askerlerinin çekilmesi ve Taliban’ın ilerlemesi ile Afgan ordusu savaşmadan dağıldı. 

Taliban, ABD istihbaratının tahmininden çok daha hızla ilerleyerek Kabil’e ulaştı.

İşte bu şartlarda ABD, bu ülkedeki vatandaşlarını, askerlerini ve işbirlikçilerini, Taliban’ın izini ile veonun belirlediği zaman süreci içinde çekmek zorunda kaldı.

 Taliban’ın hızlı ilerlemesi karşısında panik içinde bu ülkeyi terk etmesi, bu ülkede kurduğu siyasi yönetimin çökmesi, cumhurbaşkanının ülkeden kaçması, kurduğu ordunun kısa sürede savaşmadan dağılması, kendi ordusunun silah, mühimmat ve araçlarını Taliban’a bırakarak çekilmesi ABD’nin prestij kaybetmesine neden oldu.

ABD’nin Afganistan’ı Taliban’a terk ederek çekilmesi, bu ülkenin tarihine yeni bir dönemin başlangıcı olarak geçecektir.

Afganistan’ı Taliban’a terk ederek çekilmesi, ABD tarihinde ciddi bir kırılma noktası oluşturacaktır.

Afganistan’ı Taliban’a terk ederek çekilmesi, ABD’nin liderliğini yaptığı ittifaklarda ve ortaklıklarda, onun güvenilirliğinin ve liderliğinin tartışılmasına yol açacaktır.

ABD’nin Afganistan’ı Taliban’a terk ederek çekilmesi, sadece bölgesel değil, küresel jeopolitiği de etkileyecektir.

ABD’nin Afganistan çekilmesi ile oluşan güç boşluğu, Orta Asya coğrafyasının bütününde etki yapacaktır.

ABD’nin Afganistan’daki başarısızlığı, küresel güç mücadelesi içinde, rakipleri Çin ve Rusya’yı cesaretlendirecek ve daha cesur hamleler yapmalarına imkanlar sağlayabilecektir. 

ABD’nin Afganistan’dan bu şartlarda çekilmesi, onun küresel liderliğinin de sorgulanmasına neden olacaktır.

ABD’nin Afganistan macerası, belki de bu ülkenin küresel liderliğinin sonunun başlangıcı olacaktır.