Afganistan'da askeri güç kullanmak tarihi bir sorumluluktur

Nejat Eslen yazdı

Afganistan'da askeri güç kullanmak tarihi bir sorumluluktur

11 Eylül olayından sonra ABD askeri gücü ile Afganistan’a müdahale etmiş, NATO Antlaşması’nın beşinci maddesini de gündeme getirerek NATO’yu da bu savaşa ortak etmiştir.

Savaşın başlamasından yirmi yıl sonra ABD ve tarihinde ilk olarak NATO, Afganistan savaşının kaybedildiğini kabul ederek bu ülkeden çekilmektedir.

ABD ve NATO askeri gücünün çekilmesi ile birlikte Afganistan’da oluşan güç boşluğunu Taliban doldurmaya çalışmaktadır. 

Taliban giderek bu ülkede kontrol ettiği coğrafyayı genişletmektedir.

Taliban, Afganistan’a bütünü ile egemen olmak ve bu ülkeyi kendi kurallarına göre yönetmek istemektedir.

Afganistan’ın bütününe egemen olmak isteyen Taliban için en önemli, en stratejik hedef başkent Kabil’dir. 

Başkentin ele geçirilmesi siyasi ve psikolojik etkileri bakımından önemlidir. 

Tarih boyunca da böyle olmuştur.

Bu nedenle de Taliban’ın sürdürdüğü savaşın ‘’ağırlık merkezi’’ ve ‘’asli hedefi’’ başkent Kabil’dir.

Taliban’ın başkent Kabil’i ele geçirmesi, bu ülkede siyasi egemenliği sağladığı anlamına gelecek ve Taliban kendi yönetim sistemini uygulama imkanını elde etmiş olacaktır.

Taliban’ın başkent Kabil’i ele geçirmesi, ABD destekli Afgan yönetiminin sonunu da getirecektir.

Afganistan denize çıkışı olmayan bir kara ülkesidir. Bu ülkenin dünyaya açılmasını sağlayan en önemli çıkış kapısı Kabil havaalanıdır.

Taliban, Afganistan’dan komşu ülkelere karadan çıkış sağlayan sınır kapılarını teker teker ele geçirmektedir.

İşte bu nedenlerle Kabil havaalanı stratejik önemdedir ve Taliban için stratejik önemde bir hedeftir. 

Çünkü, Taliban’ın başkenti ve Kabil hava alanını kontrol etmek amacı ile saldırı başlatması ve başarılı olması durumunda bu ülkede büyük bir panik yaşanacaktır.

ABD kalıntılarının ve ABD destekli Afgan siyasetçilerin ülkeyi terk etmek için kullanabileceği tek çıkış kapısı Kabil havaalanıdır.

İşte bu şartlarda Türkiye’yi yönetenler Kabil havaalanını işletmeye ve güvenliğini sağlamaya talip olmuştur.

Taliban yetkilileri bu ülkede kalacak Türk askerinin de düşman muamelesi göreceğini açıkça ifade etmiştir.

Kabil havaalanının güvenliği sağlayacak Türk askeri birliğinin Taliban ile çatışmaya girme riski vardır.

Askeri güç, ancak, belli kriterler ve şartlar dikkate alınarak kullanılabilir.

 Bir ülkenin askeri gücünü kullanması için beka veya yaşamsal önemde (şiddette) güvenlik veya refah çıkarlarının etki altına girmiş olması gerekir. 

Mesela, PKK ülke içinde bir beka sorunudur ve bu nedenle de askeri güç kullanılmaktadır.

Mesela, Irak’ın kuzeyinde PKK yaşamsal önemde güvenlik sorunu oluşturmaktadır ve bu nedenle de askeri güç kullanılmaktadır.

Afganistan’da Kabil havaalanının güvenliğin sağlamak amacı ile çatışma riski ortamında askeri güç kullanılmasının Türkiye’nin yaşamsal çıkarları ile bağdaştırılması mümkün değildir.

SON SÖZ:

Türkiye’nin Kabil havaalanının güvenliğini sağlamak amacı ile muharip güç kullanması tarihi bir hata ve tarihi bir sorumluluktur.

Nokta.