Potasyum nedir? Kanda potasyum yüksekliği ve düşüklüğü ne anlama gelir?

Potasyum insan sağlığı için çok önemli bir elementtir. Potasyum nedir? Hangi besinlerde potasyum vardır? Kandaki potasyum oranları insanı nasıl etkiler? Potasyuma dair tüm ayrıntılar haberimizde.

featured

Günlük hayatta pek çok kez karşılaşılan ve adını duyduğumuz potasyum hayati öneme sahiptir. Vücudun ihtiyaç duyduğu bir mineral olan potasyum hangi besinlerde bulunur ve vücut için önemi nedir? Sizler için hazırladık.

 

POTASYUM NEDİR?

İnsan vücudunda en çok bulunan minerallerden bir tanesidir ve aynı zamanda besinlerin de çoğunda yoğun şekilde bulunur. Potasyum oranı hastalıklara göre hassasiyet gösterir. Bu tarz bir durumla karşılaşıldığı takdirde doktor kontrolünde barındırdığı potasyum miktarına göre farklı gıdaların tüketilmesi için diyete gidilmesi gerekebilir.

Potasyum vücuttaki doku ve organların düzenli-uyum içinde çalışması için önemli görevler üstlenen bir elektrolittir. Elektrolitler suda çözünüp daha küçük elektrik iyonları halinde vücuda yayılır. Ayrıca potasyum bir başka elektrolit olan sodyum ile korelasyon yaparak vücuttaki sıvı dengesini sağlar. Enzim işlevlerinde, kalbin düzenli ve düzgün çalışmasında, refleks düzeninde, kan basıncında, DNA sentezinde, ödem oluşumunun önlenmesinde, hücre bölünmesi ve büyümesinde, asit ve baz dengesinde önemli rol oynar. Potasyum emilimi ince bağırsaktan, atılımı ise böbrekten yapılır. Vücuttaki yüksek potasyuma hiperkalemi, düşük potasyuma ise hipokalemi denir. Potasyumdaki seviye beslenme ya da kromozomal orana göre değişiklik gösterir. Potasyum miktarındaki önemli değişiklikler kalıcı sorunlara dahi yol açabilir.

 

POTASYUM İÇEREN BESİNLER

Tüm vitamin ya da minerallerin vücutta düzenli olabilmesi için aslında düzenli beslenmek yeterlidir. Bu şekilde potasyum ihtiyacı da genellikle düzenli beslenme nihayetinde ortaya çıkmaz. Meyvelerin içinde en çok potasyum miktarı sarı meyvelerde vardır. Sebzelerde ve özellikle sebze sularında daha yoğun potasyum miktarı vardır. Ayrıca en çok potasyum miktarı olan gıdalar şu şekilde sıralanır:

  • Baklagiller
  • Ceviz, badem, fıstık gibi kuruyemişler
  • Avokado
  • Tam tahıllar ve bulgur
  • Çay, kakao, kahve gibi besinler,
  • Marul, maydanoz ve roka gibi yeşillikler,
  • Ispanak, pazı ve koyu yeşil yapraklı besinler
  • Patates, havuç, pancar
  • Muz, kavun, armut, kayısı gibi sarı renklı meyveler
  • Kuru meyveler
  • Enginar, kabak, domates

Yoğun araştırmalar sonucunda potasyum miktarı yüksek besinlerin tüketimi hipertansiyonun önüne geçmektedir. Yüksek potasyumlu beslenme sonucunda hiperkalemi çıktığı takdirde sebze ve meyvelerin 2 saat suda bekletilerek tüketilmesi önerilir.

 

POTASYUM YÜKSEKLİĞİNİN BELİRTİLERİ

Potasyumun vücut için elzem özelliği bazı zamanlar yoğun tüketimi ya da böbrekte bir sorundan ötürü yeterince atılamaması doğrultusunda hiperkalemiyi beraberinde getirmektedir. Geç ortaya çıkan hiperkalemine karşı vücut bu yüksekliği bir süre dengelemeye çalışır. Özellikle 6,5 mEq/L ve daha üzerinde bir oran tespit edilmesi, vücut için tehdit edici bir yan taşır. Bunun neticesinde solunum, kas kasılması, kalp ritim bozulması, yorgunluk, halsizlik, kusma, el ve ayakta uyuşma, bilinç kaybı, kas zayıflığı, mide bulantısı, ishal gibi belirtiler baş gösterebilir.

 

POTASYUM YÜKSEKLİĞİ NE ANLAMA GELİR?

Ekseriyetle yoğun egzersizden sonra ya da böbreklerin iyi çalışmaması ve fazla potasyumun vücuttan atılamaması neticesinde belirebilir. Doktorlar için geçici fazla potasyum miktarı anlam ifade etmese de uzun süreli düşüş ve yükselişler durumuyla karşı karşıya kalındığında doktor tarafından asıl neden aranmalıdır. Potasyum yüksekliği (hiperkalemi) normal şartlarda vücutta 5-5,5 mEq/L aralığında olması gereken miktarın daha yüksek olması anlamında gelir.

 

POTASYUM DÜŞÜKLÜĞÜNÜN BELİRTİLERİ

Potasyumun vücut için öneminden yukarıda bahsetmiştik, hücre, doku ve organlar için büyük önem arz eder. Değeri 3,5 mEq/L altına indiği takdirde hipokalemi olarak adlandırılır ve bunun üstünde semptom göstermez. Potasyum düşüklüğü durumunda görülen belirtiler şu şekilde sıralanabilir:

  • Kusma
  • Bulantı
  • Hipertansiyon
  • Kalp atışı düzensizliği
  • Sindirim sistemi bozukluğu
  • Yorgunluk
  • Solunum güçsüzlüğü
  • Sık sık idrara çıkma
  • Susuzluk
  • Miyalji (Sürekli kas ağrısı)
  • Kas güçsüzlüğü
  • Bacakta ve kolda oluşan kramplar

Bu gibi belirtiler pek çok hastalıkta hatta özellikle diyabette görüleceği için bir doktora danışılması önemlidir.

 

POTASYUM DÜŞÜKLÜĞÜ NE ANLAMA GELİR?

Potasyum düşüklüğü (hipokalemi) kandaki potasyum miktarının 3,5 mEq/L altında inme durumudur. Düzenli beslenmeme ya da uygun gıdalarla beslenmeme ya da tuz tüketimi oranının düşük olması durumunda sık karşılaşılabilir.

 

İDEAL POTASYUM DEĞERİ KAÇ OLMALI?

Kandaki ideal potasyum değeri 3,5 ila 5,5 mEq/L arasında olmalıdır. 2,5 mEq/L ve altındaki miktar ventriküler fibrilasyon olarak adlandırılırken 7 mEq/L ve üzerindeki değerler ise kalp kası açısından risk teşkil eder.

 

POTASYUM EKSİKLİĞİ NELERE YOL AÇAR?

Potasyum düşüklüğü olduğu takdirde kaslarda güç kaybı, kusma, ishal, halsizlik gibi semptomlar görülürken felç ve kalp krizi gibi neticelerle karşılaşılabilir.

 

GÜNLÜK POTASYUM EKSİKLİĞİ NASIL KARŞILANIR?

Yetişkin kişilerde günlük olarak alınması gereken potasyum miktarı en az 2 gr iken ideal miktar 4.7 gr’dır. 0-6 aylık bebeklerde 400 mg, 7-12 aylık bebeklerde 700 mg, 1-3 yaş arasındaki bebeklerde 3 gr, 4-8 yaş arasındaki çocuklarda 3.8 gr, 9-13 yaş arasındaki çocuklarda ise 4.5 gr’dır. Potasyum bakımından zengin gıdaların tüketilmesi ya da düzenli beslenme yeterlidir. Bunun haricinde doktor kontrolünde olmadan takviye potasyum alımı sağlıklı değildir.

Potasyum nedir? Kanda potasyum yüksekliği ve düşüklüğü ne anlama gelir?

Abonelik

VeryansınTV'ye destek ol.
Reklamsız haber okumanın keyfini çıkar.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

VeryansınTV ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!