Yıllardır Türkiye’nin değerli yeraltı kaynaklarına ulaşmasının Lozan Antlaşması’ndaki gizli maddelerle yasaklandığı iddiası, 2023 yılına girilmesiyle yeniden gündem oldu.

Antlaşmanın bir bitiş süresi olmamasına rağmen insanlar arasında yıllardır konuşulan “Lozan Antlaşması 2023’te bitecek” ve “Türkiye anlaşmadaki ‘gizli maddeler’ nedeniyle topraklarındaki değerli madenleri çıkaramıyor.” şeklindeki iddialara TBMM Başkanı Mustafa Şentop’tan yanıt geldi.

‘ULUSLARARASI ANLAŞMALARDA GİZLİ BİR HÜKÜM OLAMAZ’

Şentop, Lozan Antlaşması’nın gizli maddeleri olduğu yönündeki iddiaları ilk duyduğunda espri olarak algıladığını söyledi. Lozan Antlaşması’nın süreli veya 100 yıllık bir anlaşma olmadığını, birçok ülkenin taraf olduğu bir anlaşma olduğunu vurgulayan Şentop, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Süre meselesi söz konusu değil, anlaşmada böyle bir şey yok. Gizli madde meselesi de hukukçular açısından tuhaf karşılanacak bir durum. Çünkü, bir anlaşma yapıldığı zaman bu anlaşma, o imzalayan ülkelerin parlamentolarına gelir, orada onaylanır. Gizli olan bir hüküm nasıl parlamentoda onaylanacak, kim bakacak, değerlendirecek de onay verilecek? Uluslararası anlaşmalarda gizli bir hüküm olamaz. Gizli hüküm denilen bir şey varsa anlaşma değildir; anlaşma metninden değildir zaten. Böyle bir şey yok. Süreli de değil, bir uluslararası anlaşmanın gizli maddesi de olamaz; Lozan’ın da yok.”

‘LÜZUMSUZ BİR TARTIŞMA’

Mustafa Şentop, “Neden Lozan Antlaşması sık sık böyle tartışılıyor?” sorusuna karşılık, “Böyle eksantrik tarih yorumları yapanlar var; biraz dikkat çekici, sıra dışı… Ama bunun, özellikle hukukla ilgili bir olaysa söz konusu olan, hukuki realiteden kopmaması lazım. Bir uluslararası anlaşma, bu kadar çok ülkenin hükümetlerinin imzaladığı, meclislerine giden, oralarda görüşülen bir anlaşmanın gizli maddesi nasıl olabilir? Gizli madde olduğu iddia edilen şeyler varsa da bunlar anlaşma değildir, anlaşma hükmü olamaz. Bu gayet lüzumsuz bir tartışma.” sözlerini sarf etti.

İlişkili Haber

‘Lozan’ın gizli maddeleri’ gündemde

Haberi görüntüle