ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Netanyahu ile görüştü. Görüşme sürerken Beyaz Saray, Trump’ın Gazze planının ayrıntılarını açıkladı. Plan dahilinde, Gazze’deki geçiş yönetimine Trump’ın başkanlık edeceği duyuruldu.
AVRUPA’DAN İLK TEPKİLER
Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Antonio Costa, planı memnuniyetle karşılayarak, tarafları fırsatı değerlendirmeye çağırdı.
AB Konseyi Başkanı Costa, X paylaşımında, Trump’ın Gazze’ye yönelik planını değerlendirdi.
Costa, “Başkan Trump’ın Gazze’deki savaşı sona erdirme planını memnuniyetle karşılıyor ve Başbakan (Binyamin) Netanyahu’nun olumlu tepkisinden cesaret alıyorum. Tüm taraflar barışa gerçek bir şans vermek için bu fırsatı değerlendirmeli.” değerlendirmesinde bulundu.
Gazze’deki durumun “tahammül edilemez” olduğunu belirten Costa, düşmanlıkların sona ermesi, tüm esirlerin derhal serbest bırakılması çağrısı yaptı.
“İsrail ve Filistin halkı, şiddet ve terörizmden uzak, barış ve güvenlik içinde yan yana yaşamayı hak ediyor.” ifadesini kullanan Costa, Orta Doğu’da adil ve kalıcı bir barışa giden tek geçerli yolun iki devletli çözümden geçtiğini vurguladı.
FRANSA
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, planı memnuniyetle karşıladığını bildirdi.
Macron, X hesabından yaptığı açıklamada, “Trump’ın Gazze’deki savaşı sona erdirme ve tüm rehinelerin serbest bırakılması yönündeki kararlılığını memnuniyetle karşıladığını” belirtti.
Plana ilişkin olarak Macron, “İsrail’in bu konuda kararlı bir şekilde harekete geçmesini bekliyorum. Hamas’ın rehineleri derhal serbest bırakıp bu planı uygulamaktan başka seçeneği yok.” dedi.
Bu unsurların “Fransa ve Suudi Arabistan’ın girişimiyle 142 BM üye ülkesi tarafından benimsenen ilkeler ve iki devletli çözüm temelinde bölgede kalıcı bir barışın inşası için ilgili tüm ortaklarla derinlemesine görüşmelerin önünü açması gerektiğini” vurgulayan Macron, Fransa’nın katkıda bulunmaya hazır olduğunu ve tarafların taahhütleri konusunda duyarlı olacaklarını ifade etti.
İTALYA
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, X hesabından Trump’ın Gazze’ye yönelik planını değerlendirdi.
İtalyan hükümeti olarak Gazze’deki savaşı sona erdirmek ve rehinelerin serbest bırakılmasını sağlamak için tüm çabaları desteklemeye uzun zamandır kararlı olduklarını belirten Meloni, “Düşmanlıkların sona ermesi, Gazze Şeridi’ndeki sivilleri etkileyen ve kesinlikle haksız ve kabul edilemez bir trajedi olan korkunç insani krizin ele alınması için de elzemdir. ABD Başkanı Donald Trump tarafından bugün sunulan öneri, bu süreçte bir dönüm noktası teşkil edebilir ve düşmanlıkların kalıcı olarak durdurulmasını, tüm rehinelerin derhal serbest bırakılmasını ve sivil halka tam ve güvenli insani yardım erişimini sağlayabilir.” ifadelerini kullandı.
Başbakan Meloni, şöyle devam etti:
“İtalya’nın memnuniyetle karşıladığı plan, bölgesel ortakların tam katılımıyla Gazze Şeridi’nin istikrara kavuşturulması, yeniden inşası ve kalkınması için iddialı bir proje ortaya koymaktadır. Bu bağlamda İtalya; ABD, Avrupalı ortaklar ve bölgeyle yakın koordinasyon içinde üzerine düşeni yapmaya hazırdır ve Başkan Trump’a arabuluculuk ve Orta Doğu’ya barış getirme çabaları için teşekkür eder. İtalya, tüm tarafları bu fırsatı değerlendirip, bu planı kabul etmeye çağırmaktadır.”
Meloni, Hamas’ın şimdi esirleri serbest bırakarak, Gazze’nin geleceğinde hiçbir rol oynamamayı kabul ederek ve tamamen silahsızlanarak savaşı sona erdirme fırsatına sahip olduğunu savunarak, şu değerlendirmede bulundu:
“İtalya, Washington’ın İsrail ve Filistinliler arasında barışçıl ve müreffeh bir birlikteliğe doğru siyasi bir yol üzerinde anlaşmaya varmak için diyaloğu yenileme çabalarını destekleyecektir. Orta Doğu’da adil ve kalıcı bir barış, İsrail Devleti ile Filistin Devleti’nin barış ve güvenlik içinde yan yana yaşaması ve İsrail’in Arap ve İslam ülkeleriyle tam bir normalleşme sağlamasıyla mümkündür.”
ALMANYA
Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, planın korkunç savaşı sona erdirmek için eşsiz bir fırsat sunduğunu ve bunun kaçırılmaması gerektiğini öne sürdü.
Bakan Wadephul, yaptığı yazılı açıklamada, Trump’ın Gazze’ye yönelik planını değerlendirdi.
Wadephul, “ABD’nin Gazze planı, Gazze’deki korkunç savaşı sona erdirmek için eşsiz bir fırsat sunuyor. Gazze’de acımasız çatışmalardan akıl almaz insani zorluklardan muzdarip yüz binlerce kişiye umut veriyor. Sonunda İsrailliler ve Filistinliler için bu savaşın yakında bitebileceği umudunu taşıyor.” değerlendirmesinde bulundu.
“Bu fırsat kaçırılmamalı. Hamas bunu değerlendirmeli.” ifadesini kullanan Wadephul, Hamas’ı etkileyebilecek herkese hemen harekete geçme çağrısı yaptı.
Wadephul, Trump’a, “bölgedeki Arap devletlerine ve somut destekleriyle Gazze’de barışı sağlamak isteyen diğer Müslüman ülkelere” teşekkür etti.
Almanya olarak plana somut destek sağlamaya hazır olduklarını kaydeden Wadephul, planın Orta Doğu’da daha geniş kapsamlı bir uzlaşma sürecinin önünü açabileceğini belirterek, bu fırsatın değerlendirilmesini istedi.
Wadephul, bu amaçla hafta sonu bölgeye bir ziyaret planladığını aktardı.
HOLLANDA
Hollanda’da geçici hükümet, planını memnuniyetle karşıladı.
Hollanda’da geçici hükümetin Başbakanı Dick Schoof, X hesabından yaptığı açıklamada, Trump’ın Gazze’ye yönelik planını değerlendirdi.
Trump’ın planıyla savaşın sonunun görünür hale geldiğini belirten Schoof, “Şimdi Hamas’ın da onay vermesi gerekiyor. Ateşkes, kitlesel insani yardıma güvenli erişim ve tüm rehinelerin serbest bırakılması artık hayati önem taşıyor.” ifadesini kullandı.
Schoof, “Bu (ateşkes), tek mümkün kalıcı çözüm olan iki devletli çözüme doğru atılacak ciddi bir adım olmalı.” değerlendirmesinde bulunarak, bu çözümde Hamas’ın herhangi bir rolü olamayacağını savundu.
Hollanda’da geçici hükümetin Dışişleri Bakanı David van Weel de Trump’ın planını ve çabasını memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, şunları kaydetti:
“İsrail’in bu planı kabul etmesi önemli. Hollanda, uzun süredir her iki tarafın da destekleyeceği bir ateşkese çağrı yapıyor. Bu (ateşkes), rehinelerin serbest bırakılması, insani yardımların büyük ölçüde artırılması ve Orta Doğu’da kalıcı barış için kritik olmaya devam ediyor. Planın detaylarını görmeyi bekliyoruz. Hollanda, Gazze’deki savaşın sona ermesi için çabalarını sürdürecektir.”
İSPANYA
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, “ABD destekli Gazze barış önerisini” memnuniyetle karşıladığını açıkladı.
Sanchez, X paylaşımında, “İspanya, ABD destekli Gazze barış önerisini memnuniyetle karşılıyor. Bu kadar acıya son noktayı koymak gerek.” ifadelerini kullandı.
Sanchez, paylaşımında ayrıca, “Şiddetin sona ermesi, tüm rehinelerin derhal serbest bırakılması ve sivil halka insani yardım ulaştırılması zamanı geldi. İsrail ve Filistin’in barış ve güvenlik içinde yan yana yaşadığı iki devletli çözüm, tek olası çözümdür.” değerlendirmesinde bulundu.
İNGİLTERE
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, planı memnuniyetle karşıladıklarını bildirdi.
Starmer, Trump’ın 20 maddelik planına ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, “ABD’nin Gazze’de savaşı sona erdirmek için başlattığı yeni girişimi son derece memnuniyetle karşılıyorum.” ifadelerini kullandı.
Trump’a gösterdiği liderlik için minnettar olduğunu aktaran Starmer, “(Trump’ın) Çatışmaların sona erdirilmesini, esirlerin serbest bırakılmasını ve Gazzelilere acil insani yardım sağlanmasına yönelik çabalarını güçlü şekilde destekliyoruz. Bizim önceliğimiz de budur ve bir an önce gerçekleşmelidir.” değerlendirmesinde bulundu.
Starmer, tüm tarafları ABD yönetimiyle birlikte çalışmaya ve anlaşmayı sonlandırmaya davet ederken Hamas’a da planı kabul etme, silah bırakma ve esirleri salıverme çağrısında bulundu.
İngiltere’nin ortaklarıyla kalıcı bir ateşkesin sağlanması için mutabakat oluşturmaya yönelik çalışmalarını sürdüreceğine dikkati çeken Starmer, “Gazze’de savaşı sona erdirme, Filistinli ve İsraillilerin yan yana, güven içinde yaşayacağı bir kalıcı barışı getirme konusunda ortak bir çaba göstermeye hazırız.” açıklamasında bulundu.
NE OLMUŞTU?
Beyaz Saray, ABD Başkanı Trump’ın 20 maddeden oluşan “Gazze Çatışmasını Sonlandıracak Kapsamlı Planı” adlı önerisini açıklamıştı.
Trump, Beyaz Saray’da kabul ettiği Netanyahu ile düzenlediği ortak basın toplantısında planın taraflarca kabul edilmesi halinde “savaşın” derhal sona ereceğini, İsrail’in Gazze’den kademeli olarak geri çekileceğini, Gazze’de Hamas’ın rolünün olmadığı yeni bir sürecin başlayacağını ve tüm esirlerin serbest kalacağını söylemişti.
Netanyahu da planın “savaş hedeflerini gerçekleştirdiğini” belirterek, destek açıklaması yapmıştı.
