Şeyh Sait İsyanı’nın başlangıcına ilişkin sosyal medyada gündeme gelen “düğünde provokasyon” iddiası tartışmaları beraberinde getirdi.
Tarihçi yazar Ümit Doğan, bu söylemin gerçeği yansıtmadığını belirterek iddialara sert ifadelerle karşı çıktı.
Doğan, askerî raporlara dayandırdığı açıklamasında şunları kaydetti:
“Bu yalan sıktı artık. Düğünde provokasyon olmuş da isyan kendiliğinden başlamış filan.
‘Askerlerin durumu hükümete bildirdiği raporlar var. Anlıyor musunuz? Şeyh Sait’in emriyle ‘Salluala Muhammed’ diyerek bize saldırdılar diyor jandarma. 1919’dan beri bu isyanı planladık beş bin kişiyi bulunca Diyarbakır’a saldıracağız, valileri ortadan kaldıracağız, Abdülhamid’in oğlunu halife yapacağız, bu uğurda masum ahalinin kanını dökmekten çekinmeyeceğiz.’
İşte belgesi, Şeyh Said İsyanı ve Gerçekler kitabımdan.
Şuna inanmamızı mı bekliyorsunuz? Bir düğünde jandarma provokatif hareket yaptı. (Şimşir buna kadınlara sarkıntılık yaptılar bile dedi.) Sonra kadınlara sarkıntılık yapılmasını kendine yedirmeyecen ahali ayaklandı. Bir kac gün içinde isyanı Doğu Anadolu’nun yarısını düğünde neden kadınlara baktınız diye işgal ettiler öyle mi? Asker kaymakam öğretmen yüzlerce kişi bu yüzden öldürüldü. Ermeni Agop vardı isyana katılan, oda baktı ki bir düğün var orda asker kadınlara asılmış hadi ben de katılıyorum isyana dedi. O kadar şeyh, hacı hoca, binlerce asi bu yüzden toplandı değil mi?
Seyyid Abdülkadir’in sağ kolu, Palulu Kör Sadi suçunu itirafı edip, isyanın detaylarını anlatıp ‘hepimiz idam cezasına mustehakız, çünkü vatana hıyanet ettik’ de demedi değil mi Müfit bey.
Müslümansınız sanıyorum, yalan söyleyemekte, yalan da ısrar etmekte ki amacınız nedir? Günah değil mi size göre….”
Bu yalan sıktı artık. Düğünde provokasyon olmuş da isyan kendiliğinden başlamış filan.
“Askerlerin durumu hükümete bildirdiği raporlar var. Anlıyor musunuz? Şeyh Sait’in emriyle “Salluala Muhammed” diyerek bize saldırdılar diyor jandarma. 1919’dan beri bu isyanı planladık beş… https://t.co/UwhHnMNjEd pic.twitter.com/OlppMlW1VT
— Ümit Doğan (@tsumut71) February 8, 2026