MERVE DUMAN / VERYANSIN TV
Doruk madencilik işçilerinin alacakları için Ankara’da başlattıkları açlık greviyle gündeme gelen Yıldızlar SSS Holding’in Yönetim Kurulu Başkanı Sebahattin Yıldız, Gümüşhane’de maden projesi için harekete geçti.
Yıldız, Gümüşhane’nin Torul ilçesinde yapılması planladığı “Altın, Gümüş, Bakır, Kurşun, Çinko Kompleks Maden Ocağı” projesi için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na Proje Tanıtım Dosyası’nı sundu.
Buna göre; projeye konu ruhsat sahasının büyüklüğü 876,53 hektar. Maden ocağı ilk etapta bu ruhsat alanının 2,767 hektarlık bölümünde faaliyet gösterecek. Ancak dosyada üç ayrı galeri, pasa depolama alanları, cevher stok sahaları, bitkisel toprak depoları ve şantiye alanlarının kurulacağı belirtiliyor.
Maden ocağında oda-topuk yöntemiyle yer altı üretimi yapılacak. İşletme yılda 12 ay, ayda 25 gün, günde 20 saat, iki vardiya halinde çalışacak. Tesiste 40 personel görev yapacak.
KÖYE SADECE 380 METRE MESAFEDE
Proje alanı, Güzeloluk köyünün hemen güneyinde bulunuyor.
Buna göre maden ocağı sahasına en yakın Güzeloluk köyü hanesi 380 metre, diğer bir hane ise 438 metre uzaklıkta yer alıyor.
ORMAN VE MERA İÇİNDE
Raporda proje alanının orman, mera, taşlık alan ve şahıs arazilerinden oluştuğu belirtildi.
Korunması gereken alanlar bölümünde “Proje alanı içerisinde bulunan orman alanları için 6831 sayılı Orman Kanunu kapsamında ÇED Alanındaki orman sayılan alanlar için Gümüşhane Orman Bölge Müdürlüğü’nden gerekli izinler (orman izni) alınacaktır” denildi.
Aynı bölümde proje alanının bir kısmının mera olduğu da belirtildi:
“Proje alanının bir kısmı mera sayılan alanlar içerisinde kalmaktadır. Mera vasıf değişikliği yapıldıktan sonra çalışmalara başlanılacaktır.”
RAPORDA ‘TAHRİBAT’ İTİRAFI
Madencilik faaliyetinin çevresel etkilerinin anlatıldığı bölümde, çevrede oluşabilecek etki “tahribat” olarak tanımlandı.
Raporda “Madencilik çalışmaları sırasında oluşması muhtemel olumsuz etkilere (tahribata) yönelik olarak sahanın kısmen de olsa ilk günkü görünümünü kazanabilmesi amacıyla iyileştirme, doğaya yeniden kazandırma çalışmaları yapılacaktır” ifadeleri kullanıldı.
Hemen ardından ise dikkat çeken şu değerlendirme yer aldı:
“Tahrip edilen bir alan kendi haline bırakıldığında, ekolojik dengesine ulaşması, kendi kendini onarması çok uzun zaman alabilmektedir.”
BİTKİSEL TOPRAK SIYRILACAK, TAŞLIK BASAMAKLAR OLUŞACAK
Ocak sahasında üretime başlamadan önce üst toprağın sıyrılacağı kaydedildi.
Raporda, sıyrılan bitkisel toprağın daha sonra kullanılmak üzere depolanacağı ifade edilirken, üretim sonrasında oluşacak görüntü de şu şekilde tarif edildi:
“Bitki örtüsü tutunmasına uygun olmayan topraksız, taşlık basamak yüzeylerine sahip olacak ocak sahası…”
PATLATMALI ÜRETİM VE TOZ EMİSYONU
Öte yandan maden ocağında patlatmalı üretim yapılacak.
Dosyada patlatmalar nedeniyle oluşabilecek titreşim, hava şoku ve gürültüye ilişkin hesaplamalara yer verildi.
Hava kalitesi bölümünde ise üretim faaliyetleri sonucunda toz emisyonu oluşacağı belirtildi.
Toz emisyonunun; bitkisel toprağın sökülmesi, patlatma, yükleme, boşaltma, depolama ve nakliye aşamalarında meydana geleceği belirtildi.
Raporda ayrıca, “Sıyırma, doldurma, taşıma ve boşaltma faaliyetlerinde ortaya çıkan emisyonları büyük oranlarda önlemek pratik açıdan pek mümkün değildir” değerlendirmesi yapıldı.
KORUMA ALTINDAKİ HAYVANLAR
Proje alanı ve etki alanında bulunan ya da bulunması muhtemel 33 kuş türünün saptandığı belirtildi.
Rapora göre 21 tür Tarım ve Orman Bakanlığı’nca koruma altına alınan yaban hayvanları, 6 tür ise Merkez Av Komisyonunca koruma altına alınan av hayvanları arasında yer alıyor.
DERE YATAKLARI İÇİN ‘EROZYON’ TEHDİDİ
Raporda ocak faaliyetleri sırasında oluşabilecek erozyonun dere yataklarına ulaşmasını önlemek amacıyla tedbir alınacağı savunuldu.
Dosyada “Ocak faaliyetleri esnasında söz konusu alanda açığa çıkacak ocak artığı malzeme ve erozyonla oluşacak rüsubatın dere yataklarına intikali saha içerisinde alınacak önlemlerle engellenecektir” ifadelerine yer verildi.
SU KİRLİLİĞİ İHTİMALİ
Yeraltı suyu ve yüzey sularına ilişkin bölümde, olası kirlenme ihtimali de rapora girdi.
Dosyada şu ifadeler yer aldı:
“Yüzey ve yeraltısuyu kirlenmesine neden olabilecek sıvı/katı atıkların üretiminin en az düzeyde tutulmasına öncelikle özen gösterilecektir.”
Rapora göre maden faaliyetleri nedeniyle kaynak, kuyu, çeşme veya kaptajlarda olumsuzluk oluşması halinde işletme faaliyetleri durdurulacak ve oluşacak zarar firma tarafından karşılanacak.
TEHLİKELİ ATIK VE YENİ ATIK SAHASI
Madende üretim sırasında oluşabilecek tehlikeli atıklar için ayrı bir depolama alanı kurulacağı belirtildi.
Rapora göre yağ ile kirlenmiş eldiven, hortum ve üstübü gibi malzemeler tehlikeli atık olarak depolanacak.
Ayrıca proje alanında yeni bir atık alanı oluşturulacağı da dosyada yer aldı.
YILDA 300 BİN TONA YAKIN CEVHER VE PASA ÇIKARILACAK
Her yıl; 239 bin 500,8 ton cevher, 59 bin 875,2 ton pasa olmak üzere toplam 299 bin 376 ton malzeme çıkarılması planlanıyor.
Çıkarılan cevher ise Gümüşhane Merkez ilçesi Karamustafa köyündeki Yıldız Bakır Madencilik Zenginleştirme Tesisi’ne taşınacak.
Bu tesis daha önce çevre kirliliği tartışmalarıyla da gündeme gelmişti.
Evrensel’in haberine göre, bölgeden alınan su numunelerinde siyanür, bakır ve manganez değerlerinin kabul edilebilir limitlerin üzerinde çıktığı ve Yıldız Bakır Madencilik’e idari yaptırım uygulandığı belirtilmişti.