Bono nedir, çeşitleri nelerdir, senet ve tahvilden farkları ile haberimizde…
Devlet veya şirketlerin yatırımcılardan borç alabilmek için kullandıkları belgelere bono denir.
BONO NEDİR?
Bono; devletin veya özel işletmelerin, yatırımcılardan sabit veya değişken faiz oranıyla kredi aldığını gösteren borç senedidir. Kısaca bono, yatırımcılardan alınan paranın vadesi sona erdikten sonra ödenmesi gerektiğini gösteren belgedir.
Yatırımcılar, bononun risksiz bir yatırım aracı olması sebebiyle portföylerini genişletmek amacıyla sıklıkla tercih ederler. Ticari belge niteliği taşıyan bononun vadesinin, 2-12 ay arasında olması gerekir.
Yatırımcılar, verdikleri borcu iki şekilde tahsil edebilirler. İlk olarak belirlenen süre dolduğunda yatırımcı, borçlu olan kuruma başvurarak tahsilatı gerçekleştirebilir. Bir diğer yöntemde ise yatırımcı, vade dolmadan borç senedini ıskonto ettirerek verdiği borcu tahsil edebilir. Bu durumda senedin değeri düşmüş oluyor.
BONO NE İŞE YARAR?
Bono; devletin veya işletmelerin finansman ihtiyaçlarını karşılamalarını sağlar. Yatırımcılar ise vade sonunda anaparaya eklenen faiz ile kâr elde eder.
HAZİNE BONOSU NEDİR?
İç borçlanma politikası çerçevesinde uygulanan hazine bonosu; güvenilir bono türlerindendir. Devletler maddi ihtiyaçlarını karşılamak için kendi para birimleriyle veya döviz olarak bono çıkarır. Hazine bonolarını, Hazine Müsteşarlıkları çıkarır.
Yatırımcılar; hazine bonoları, devlet güvencesi altında olması sebebiyle tercih ederek gelir elde eder. Hazine bonolarının vadesi 2 aydan az, 1 yıldan fazla olamaz. Belirlenen süre bitmesine rağmen bonolar satılmazsa yatırımcı, parasını ve vade süresince biriken faiz miktarını geri alır.
BANKA BONOSU NEDİR?
Kalkınma ve yatırım bankaları tarafından çıkarılan banka bonosu, bankaların borçlu olarak ihraç edip iskontolu olarak sattığı finansal değerlerdir. Bankalar, sermaye piyasalarından finansman elde etmek için bono ihraç eder. Hazine bonosuna göre daha az kâr sağlasa da yatırımcılar, gelir kaynağı sağlamak için bu yola başvurur.
Banka bonoları, vade sayısı ve ıskonto oranı üzerinden senelik olarak hesaplanır. Banka bonolarının, bankaların güvenirliği ile doğru orantılı olarak tercih edilme olasılıkları da artmaktadır.
BONO VE TAHVİL ARASINDAKİ FARK
Devlet İç Borçlanma Senedi olarak tanımlanan tahvil ve bononun arasındaki tek fark vade süreleridir. Tahvillerin vadesi 1 seneden fazla olabilirken bonoların vade süresi 1 yıldan azdır.
BONO VE SENET ARASINDAKİ FARK
- Bonolar, Türk Ticaret Kanunu; Senetler ise Türk Borçlar Kanunu hükümlerince düzenlenir.
- Bono, Türk Ticaret Kanunu’na göre kıymetli evrak ve Türk Ceza Kanunu’na göre resmî belge olarak kabul edilir. Senet ise kıymetli evrak veya resmî belge kategorisinde yer almaz.
- Bononun geçerli olabilmesi için şekil şartlarını yerine getirmesi gerekir. Senetlerde ise şekil şartı aranmaz.
- Bono, sadece maddi alacaklar için kullanılır. Senet ise edimlerin yerine getirilmesi şartını barındırabilir.
- Bonoda taraflardan birisi alacaklı diğeri ise borçlu konumundadır. Senette ise her iki taraf da borçlu olabilir.
