ABD istihbarat teşkilatlarıyla bağlantılı olduğu bilinen Atlantic Council(Atlantik Konseyi), Türkiye’nin Finlandiya ve İsveç’in NATO üyeliğine itirazlarından vazgeçmesiyle ilgili bir analiz yayınladı.
Atlantic Council uzmanları, “Türkiye, NATO’da el yükselterek ne kazandı?” başlıklı analizde, NATO’nun açık kapı politikasına atıfla “Kapı yeniden açıldı. İttifakın Madrid’deki zirvesi başlarken, haftalar süren gerilimin ardından Türkiye sonunda Finlandiya ve İsveç’in NATO’ya katılmasıyla ilgili itirazından vazgeçti. Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD Başkanı Başkanı Joe Biden’la yüz yüze görüşme şansı yakaladı” ifadeleri yer aldı.
Sözcü’nün aktardığına göre analizde görüşlerine yer verilen savunma uzmanı Chris Skaluba, Erdoğan’ın Biden’la birebir yapacağı görüşmeyi, “ABD yönetiminin otokrat liderlerle görüşmeme” yönündeki tavrı düşünüldüğünde Beyaz Saray’ın “büyük tavizi” diye yorumladı. Skaluba, Biden’ın yakın zamanda Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’la da buluşacağına dikkat çekerek bu adımların Beyaz Saray’ın “saf ilkeler yerine pratik süreçlere öncelik verdiğini gösterdiğini” ifade etti.
‘ASIL HEDEF F-16 ALMAK’
Atlantic Council’ın Türkiye uzmanlarından Rich Outzen, Ankara’nın terörle ilgili endişelerinin NATO’nun gündemine getirmesinin kendisi açısından bir başarı olduğunu belirtti. Türkiye’nin asıl hedefinin ABD’den F-16 almak olduğu iddiasına da değinen Outzen, Erdoğan’ın temel hedefinin bu olmadığı ve PKK’yla ilgili güvenlik kaygılarının samimi olduğu yorumunda bulundu.
Atlantic Council Başkanı Fred Kempe ise yaşananları “Erdoğan’ın ustaca oyunu” diye niteleyerek “Erdoğan, güvenlik ve iç politikadaki çıkarları için mümkün olan en çok şeyi elde etmek için bu süreçte elini en üst düzeye kadar yükseltti” yorumunu yaptı.
ABD Başkanı Biden, dörtlü görüşmeyle ilgili sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada “Varılan memorandum nedeniyle Türkiye, İsveç ve Finlandiya’yı kutluyorum. NATO’yu güçlendirecek ve müşterek güvenliğimizi destekleyecek Finlandiya ve İsveç’in NATO’ya davetine yönelik kritik bir adım ve zirveye harika bir başlangıç” ifadelerini kullanmıştı.
ABD BASINI NE DEDİ?
Öte yandan ABD’nin önde gelen basın kuruluşlarından CNN, New York Times ve Washington Post, imzalanan muhtırayı okuyucularına flaş gelişme olarak duyurdu ve ana sayfalarında bu habere yer verdi.
Washington Post, flaşında, “Türkiye, Finlandiya ve İsveç’in NATO üyeliğine itirazını bırakarak, ittifakın genişlemesinin önündeki yolu açtı.” ifadesine yer verdi. Haber metninde ise söz konusu anlaşmanın Ukrayna savaşının ardından daha da önem kazandığına işaret edildi.
New York Times, flaşında, “Türkiye, İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya katılımına yönelik vetosunu kaldırarak bu ülkelerin, NATO üyeliklerinin önündeki diplomatik engeli kaldırdı.” ifadesini kullandı.
Haberde, bu ülkelerin NATO’ya katılımının önemi vurgulandı.
CNN de flaşında, “Finlandiya Cumhurbaşkanı, Türkiye’nin, Finlandiya ve İsveç’in NATO üyeliklerini destekleyeceğini duyurdu.” ifadesine yer verdi.
Haberde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Joe Biden arasında bugün yapılacak ikili görüşme de anımsatıldı.
Fox News ise haberini “Türkiye, İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya katılımına itirazını kaldırıyor.” başlığıyla verirken söz konusu muhtıra, “önemli ilerleme” olarak nitelendirildi.
İspanya’nın başkenti Madrid’de NATO Zirvesi’nin yapıldığı IFEMA Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilen dörtlü görüşmenin ardından hazırlanan “Üçlü Muhtıra”ya Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Finlandiya Dışişleri Bakanı Pekka Haavisto, İsveç Dışişleri Bakanı Ann Linde imza atmıştı.
İmza töreni, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö, İsveç Başbakanı Magdalena Andersson ve NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in huzurunda gerçekleşmişti.
