Adalet Bakanı Gül'den nafaka ve AYM kararlarına ilişkin açıklama

Adalet Bakanı Abdulhamit Gül, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğunu belirterek, "Tüm kişileri, kurumları bağlar ve kararlarının gereği yapılır" dedi. Gül, nafakaya yönelik çalışmaya ilişkin de bilgi verdi.

Adalet Bakanı Gül'den nafaka ve AYM kararlarına ilişkin açıklama

Adalet Bakanı Abdulhamit Gül, bakanlığının 2021 bütçesinin görüşüldüğü TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda milletvekillerinin sorularını yanıtladı.

Gül, Türkiye'nin hukuk sistemiyle ilgili hemen hemen ortak konuların dile getirildiğini belirterek, Türkiye'de hukuk sisteminin dört dörtlük olduğunun, hiçbir sorun bulunmadığının söylenemeyeceğini ifade etti. Bunun hiçbir zaman olmadığını söyleyen Gül, önemli işler yapmalarına karşın yapılacak daha birçok iş bulunduğunu bildirdi.

Yasama, yürütme ve yargının bağımsızlığına işaret eden Gül, kendilerinin de "Böyle karar olamaz" dedikleri, hiçbir şekilde gerekçesini göremedikleri kararlar olabildiğini dile getirdi. Bunların, çözülmesi gereken sorunlar bulunduğunu gösterdiğini belirten Gül, ancak total bir yaklaşımla bütün yargı sistemine haksızlık yapmanın doğru olmadığını söyledi.

Gül, 15 Temmuz gecesi bütün partilerin Meclis'te milletin iradesini koruduğunu, aynı gece cuntacılar hakkında yakalama kararı çıkaran yargının da hukuku ve Anayasa'yı ortadan kaldırmak isteyen darbecilere karşı rüştünü ispatladığını dile getirdi.

Gül, "Bu, AK Parti'nin değil, ülkemizin yargısı. Dolayısıyla oraya vereceğimiz zarar, elbetteki ülkemize zarardır. Bunu yaparken en başta yargı mensuplarının hukuku koruması, en titiz şekilde olması gerekir. Elbette bu da doğru." dedi.

'HANGİ İSKANDİNAV ÜLKESİNDE PARLAMENTO BOMBALANDI'

Milletvekillerinin neden bazı yargı mensupları hakkında işlem yapılmadığına yönelik eleştirilerine değinen Gül, Hakimler ve Savcılar Kurulunun (HSK) idari bir kurum olduğunu, yargı kurumu olmadığını vurguladı. Yargının verdiği kararlar üzerine HSK "Sana soruşturma açıyorum" derse buna itiraz edilmesi gerektiğini belirten Gül, zira hakim ve savcıların korkusuzca karar vermesi gerektiğini söyledi.

Adalet Bakanının bir yargı mensubuyla ilgili soruşturma açılması talimatı verme yetkisi bulunmadığını ifade eden Gül, "Verilen veya verilmeyen bir kararla ilgili yargısal bir tasarrufta bulunamayız." diye konuştu.

Gül, bazı milletvekillerinin "Sanki bir İskandinav ülkesini anlatıyorsunuz" dediğini belirterek şöyle devam etti:

"Hangi İskandinav ülkesinde parlamento bombalandı? Hangi ülkede seçilmiş Cumhurbaşkanına, ailesine silahlar, F-16'lar yöneltildi? Hangi ülkede yargı mensuplarının üçte biri bir gecede ihraç edildi? Bunlar sistem içinde mi kalsaydı? Hangi ülkede sırtını terör örgütüne dayayan bir siyasal anlayış var? Hangi ülkede dağda istismara, şiddete uğramış çocukları için anneler bir siyasi partinin önünde oturuyor? Türkiye, bu kadar terörle mücadele eden bir ülke olarak, bu kadar yoğun bir şekilde demokrasiyi, hukuku ayakta tutmaya çalışan bir süreçteyiz. Bizim için tek pusula vardır, Anayasa'dır, hukuktur. Anayasa'yı ortadan kaldırmak için darbe yapma girişiminde bulunanların bile yargılandığı mahkemede, Anayasa, hukuk ve vicdan çerçevesinde yargılanmalarını, adaletin tecelli etmesini istiyoruz."

Gül, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğunun altını çizerek, "Tüm kişileri, kurumları bağlar ve kararlarının gereği yapılır. Yürüyen bir dava sürecinde, hele Adalet Bakanı olarak söz ve telkinde bulunmak benim inandığım hukuka aykırı. Ancak elbette mahkeme kararlarına uyulması Anayasa'nın amir hükmüdür ve mahkemelerden beklenen de budur. Dolayısıyla bu konuda, bunun aksi yönde bir değerlendirmemiz söz konusu değildir." diye konuştu.

Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruyu AK Parti'nin getirdiğini belirten Gül, adalet uygulanırken kim olduğuna bakılmadan hakkın gereğinin yapılması gerektiğini ifade etti. Gül, "Kararına katılırsınız, katılmazsınız, Anayasa Mahkemesinin beğenmediğimiz birçok kararı var ama kararın bağlayıcılığı hususunda elbette konu nettir." dedi.

AİHM'İN TÜRKİYE'YE İLİŞKİN VERDİĞİ İHLAL KARARLARI

Gül, Türkiye'de 2017'de yüzde 42 olan tutuklama oranının bugün yüzde 16,98 olduğuna dikkati çekerek, bu oranın Avrupa'daki bazı ülkelerin altında bulunduğunu söyledi ve tutuklamanın istisna olmasına çok önem verdiklerini ifade etti.

Komisyonda, AİHM'in Türkiye ile ilgili çok ihlal kararı verdiği yönünde değerlendirmelerde bulunulduğunu dile getiren Gül, Türkiye'de hukuk sisteminde verilen bir kararın yüksek mahkemeden, Anayasa Mahkemesinden ve AİHM'den dönmesi halinde gereğinin yapıldığını bildirdi.

Gül, 2012'den itibaren AİHM'de Türkiye ile ilgili 70 bin 495 başvurunun sonuçlandığını, 820 ihlal kararı verildiğini, ihlal oranının yüzde 1,16 olduğunu söyledi, ihlal kararlarıyla ilgili Avrupa Konseyi ortalamasının yüzde 2,15 olduğunu ifade etti.

AİHM'in, 47 ülkeye ilişkin verdiği kararların yüzde 38'inde adil yargılama hakkının ihlal edildiğine hükmettiğini anlatan Gül, bu oranın İtalya için yüzde 64, Fransa için 63, Almanya için 51, Türkiye için ise yüzde 32 olduğuna dikkati çekti.

Gül, AİHM'in ihlal kararlarına gerekçe gösterdiği birçok konunun partisinin iktidarı döneminde çözüldüğünü, AİHM'in ihlal kararlarının birçoğunun bu reformlardan önceki dönemlerle ilgili olduğunu bildirdi. Bakan Gül, "Ama hepsi bir bütündür, hepsi kendi hatamızdır. Bunların hiç yaşanmaması lazım. Kaldı ki terörle mücadeleden kaynaklanan 1990'lı yılların tazminatları olduğunu da ifade etmek gerekiyor." dedi.

NAFAKA AÇIKLAMASI

Gül, boşanan anne babaların çocuklarına yönelik icra kararlarına ilişkin soruyu yanıtlarken, "Özellikle çocuğunu göremeyen ebeveyn harç ödeyerek icraya başvuruyordu. Biz kendi çocuğunu görmek için neden harç ödesin yaklaşımındayız. Maliye ile de görüşmelerimizi yaptık. Kendi çocuğunu harçsız görmesi, harcın kaldırılması hususunda çalışıyoruz. Bu hususu hangi birim yapsın. Tabii icradan alınacak ama bir şekilde mahkeme kararına göre, çocuk babada, anne görmek istiyor. Göstermeyince ne olacak, ihtilafı kim çözecek? Şu an icrada, icradan alalım, hangi sistem olacak? İlgili bakanlıklarla değerlendirme olmuştu. Bu husus netleşmiş oldu. Teknik önerilerimizi takdire sunacağız." dedi.

Gül, kadına yönelik şiddet hariç olmak üzere aile arabuluculuğuna ilişkin çalışma bulunduğunu dile getirdi.

Abdulhamit Gül, nafakaya yönelik çalışmaya ilişkin soruya, "tüm görüşlerin değerlendirildiğini fakat kadınların aleyhine bir adımın destekçisi olmayacakları" karşılığını verdi. Gül, "Nafaka konusunda bir değişiklik olacaksa yasal bir düzenleme gerekiyor. Bunun yeri de Meclis'tir. Bakanlığımızın şu kadar yıl olsun diye bir düşüncesi asla yok. Bu konuda her kesimin farklı görüşleri var. Bunların hepsi değerlendiriliyor. Kimin hangi kanaati, düşüncesi var. Teknik çalışma yapılıyor ama ne olursa olsun bu konuda kadınların aleyhine hiçbir faaliyetin, hiçbir adımın hükümet, parti ve bakanlık olarak destekçisi olamayız." diye konuştu.

Gül, kadına yönelik gerek fiili gerekse dijital ortamda gerçekleştirilen ısrarlı takibe ilişkin cezaların artırılması gerektiğine inandıklarını, bu konuda caydırıcı başka önerileri de beklediklerini belirtti.

Görüşmelerin tamamlanmasının ardından Adalet Bakanlığı ve bağlı kurumların 2021 yılı bütçesi komisyonda kabul edildi.