Türkiye, bugün, Montrö Boğazlar Sözleşmesinin imzalanışının 88., 20 Temmuz Kıbrıs Barış Harekatı’nın ise 50. yıl dönümünü kutluyor.
Türkiye Cumhuriyeti’nin Lozan Antlaşmasının ardından en büyük ikinci zaferi olarak bilinen Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin bugün 88. yıl dönümü.
1936 yılında imzalanan ve Türkiye’ye İstanbul ve Çanakkale Boğazları üzerinde kontrol ve savaş geçişini düzenleme hakkı veren uluslararası sözleşme olan Montrö, Türkiye’ye Boğazlar üzerinde tam kontrol hakkı vermişti.
Türkiye Cumhuriyetinin bağımsızlığının nişanelerinden bir olan Montrö, ABD’nin ve bazı Batı ülkelerinin rahatsız olduğu anlaşma olarak biliniyor. Daha önce Montrö’nün delinebileceği iddiaları sonrası 104 emekli amiral bir duyuru yayınlamış, Montrö’nün önemine vurgu yapmışlardı.
Bunun hemen ertesinde de Rusya Ukrayna arasında yaşanan savaş sonrası Montrö Sözleşmesi sayesinde Türkiye boğazların güvenliğini sağlayabilmişti.
CEM GÜRDENİZ’DEN ‘MONTRÖ’ MESAJI
20 Temmuz’un önemiyle ilgili paylaşım yapan Veryansın Tv yazarı emekli Amiral Cem Gürdeniz de harekatın ve Montrö’nün Türk deniz jeopolitiğindeki önemine dikkat çekti.
Ermenistan Savunma Bakanlığında, ABD ordu temsilcisinin görev yapacağını hatırlatan Gürdeniz, “Türkiye, bölge dışı aktörlerin Karadeniz havzasında kurgulayacağı oldubittilere hazırlıklı olmalı” uyarısında bulundu.
‘ATATÜRK’ÜN TÜRK MİLLETİNE EN BÜYÜK JEOPOLİTİK ARMAĞANI’
Cem Gürdeniz, mesajında şu ifadelere yer verdi:
“88 yıl önce bugün Montrö Türk Boğazları Sözleşmesi imzalandı. 13 yıl aradan sonra boğazlarımızın mutlak egemenliğini geri aldık. Mustafa Kemal Atatürk’ün Türk milletine anavatanın egemenliğinden sonra en büyük jeopolitik armağanı bu oldu.
Montrö Sözleşmesi sadece boğazlardan geçişi düzenleyen bir hukuki araç değildir. Aynı zamanda Karadeniz’de dış güçlerin müdahalesini önleyecek deniz güvenlik rejimi aracıdır. Bu nedenledir ki İkinci Dünya Savaşında Türkiye’nin tarafsız kalmasında en büyük rolü oynamıştır.
‘AKTİF TARAFSIZLIĞIMIZI KORUMADA BAŞAT ROL OYNAMAKTADIR’
Bugün de devam eden Rusya-Ukrayna savaşında başından bu yana Anglosakson jeopolitiğinin arsız baskılarına rağmen aktif tarafsızlığımızı korumada başat rol oynamaktadır.
Montrö Sözleşmesinin 88.yılında ABD’nin Ukrayna,Romanya, Moldova, Ermenistan ve Gürcistan üzerinden geniş Karadeniz bölgesi olarak adlandırdıkları bölgeyi karıştırma ve kışkırtma süreçlerine hız vereceği vakıadır.
‘BU ÇOK CİDDİ BİR KIRILMA’
Ermenistan Savunma Bakanlığında Amerikan temsilciliğinin açılması çok ciddi bir kırılmadır. Türkiye, bölge dışı aktörlerin Karadeniz havzasında kurgulayacağı oldubittilere hazırlıklı olmalı, NATO üyesi olmasına rağmen bu bölgede NATO faaliyetlerine 24 Şubat 2022’den bu yana yürürlüğe koyduğu Sözleşmenin 19. maddesi sınırları içinde yaklaşmalıdır.
‘HER ZAMAN UYANIK VE HASSAS OLUNMASI DİLEĞİYLE…’
Bize Karadeniz’de her savaştan uzak kalabilme olanağı sağlayan Montrö Sözleşmesinin yolunu açan Atatürk ve daha sonra sözleşmeyi lafzına ve ruhuna uygun şekilde uygulayan gerçek devlet adamları, asker ve bürokratlara sonsuz şükranlarımı sunuyorum.
Kamuoyumuzun Montrö Sözleşmesi söz konusu olduğunda her zaman uyanık ve hassas olmasının devamı dileği ile sözleşmenin 88. yıl dönümünü kutluyorum.”
88 yıl önce bugün Montrö Türk Boğazları Sözleşmesi imzalandı. 13 yıl aradan sonra boğazlarımızın mutlak egemenliğini geri aldık. Mustafa Kemal Atatürk’ün Türk milletine anavatanın egemenliğinden sonra en büyük jeopolitik armağanı bu oldu. Montrö Sözleşmesi sadece boğazlardan… pic.twitter.com/dIGEmythcn
— Cem GÜRDENİZ (@cemgurdeniznet) July 20, 2024
