'Ciddi maddi yoksunluk' yüzde 27.4'e yükseldi

Türkiye'de "ciddi maddi yoksunluk" tanımına dahil olan nüfusun, toplam nüfusa oranı TÜİK rakamlarına göre 2020 yılında yüzde 27.4'e yükseldi.

'Ciddi maddi yoksunluk' yüzde 27.4'e yükseldi

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) "Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması-2020" verilerine göre; finansal sıkıntıda olma durumunu ifade eden maddi yoksunluk; çamaşır makinesi, renkli televizyon, telefon ve otomobil sahipliği ile ekonomik olarak beklenmedik harcamaları yapabilme, evden uzakta bir haftalık tatil masrafını karşılayabilme, kira, konut kredisi ve faizli borçları ödeyebilme, iki günde bir et, tavuk, balık içeren yemek yiyebilme, evin ısınma ihtiyacını karşılayabilme durumu ile ilgili hane halklarının algılarını yansıtıyor.

Bu dokuz maddenin en az dördünü karşılayamayanların oranı olarak tanımlanan "ciddi maddi yoksunluk" oranı 2019 yılındaki yüzde 26.3'ten, 2020 yılında 1.1 puan artarak yüzde 27.4 düzeyine yükseldi.

Dört yıllık panel veri kullanılarak hesaplanan sürekli yoksulluk oranı da, eşdeğer hane halkı kullanılabilir birey medyan gelirinin yüzde 60'ına göre, son yılda ve aynı zamanda önceki üç yıldan en az ikisinde de yoksul olan fertleri kapsıyor. Buna göre, 2020 yılı anket sonuçlarında sürekli yoksulluk oranı bir önceki yıla göre 1.0 puan artarak yüzde 13.7'ye yükseldi.

TÜİK verilerine göre, toplumun genel düzeyine göre belli bir sınırın altında gelire sahip olan bireyler "göreli anlamda yoksul sayılıyor."

Eşdeğer hane halkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 50'si dikkate alınarak belirlenen yoksulluk sınırına göre, yoksulluk oranı 2020 yılında 0.6 puan artarak yüzde 15'e yükseldi. Medyan gelirin yüzde 60'ı dikkate alınarak belirlenen yoksulluk sınırına göre yoksulluk oranı ise son yılda 0.6 puan artarak yüzde 21.9'a çıktı.

Eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 50'si dikkate alınarak hesaplanan yoksulluk oranına göre; 

- okur-yazar olmayan bireylerin yüzde 26.7'si, 

- bir okul bitirmeyenlerin yüzde 25.7'si yoksul iken, 

bu oran 

- lise altı eğitimlilerde yüzde 14, 

- lise ve dengi okul mezunlarında ise yüzde 8.3 oldu. 

Yükseköğretim mezunları ise yüzde 3.2 ile en düşük yoksulluk oranının gözlendiği grup oldu.

Hane halkı tipine göre eşdeğer hane halkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 50'si dikkate alınarak hesaplanan yoksulluk oranlarına bakıldığında; çekirdek aile bulunmayan birden fazla kişiden oluşan hane halklarında yoksulluk oranı bir önceki yıla göre 0.3 puan artarak yüzde 9.5'e, tek kişilik hane halklarında bu oran 1.7 puan artarak yüzde 10.9'a yükseldi.

En az bir çekirdek aile ve diğer kişilerden oluşan hane halklarının yoksulluk oranı 0.2 puan artarak yüzde 18.4'e, tek çekirdek aileden oluşan hane halklarının yoksulluk oranı da 0.7 puan artarak yüzde 14.5'e yükseldi.