Ghebreyesus, DSÖ’nün haftalık basın toplantısında, Arjantin’den yola çıkan ve şu anda Kanarya Adaları’na doğru hareket eden “MV Hondius” isimli gemide görülen hantavirüs vakaları ve bu virüse dair değerlendirmelerde bulundu.
Birleşik Krallık sağlık otoritelerinin 2 Mayıs’ta, Arjantin’den Cabo Verde’ye seyahat eden Hollanda bayraklı “MV Hondius” gemisindeki ciddi solunum yolu hastalığı bulunan bir grup yolcu hakkında DSÖ’yü bilgilendirdiğini hatırlatan Ghebreyesus, “Şimdiye kadar 3 ölüm de dahil 8 vaka bildirildi. 8 vakadan 5’i hantavirüs olarak doğrulandı, diğer 3’ü ise şüpheli.” dedi.
Ghebreyesus, hantavirüslerin, insanlarda ciddi hastalıklara yol açabilen, kemirgenler tarafından taşınan bir virüs grubu olduğunu belirterek, insanların genellikle enfekte kemirgenlerle ya da idrarları, dışkıları veya tükürükleriyle temas yoluyla enfekte olduğunu söyledi.
Bu vakada yer alan hantavirüs türünün, Latin Amerika’da bulunan ve insanlar arasında sınırlı bulaşmaya yol açtığı bilinen tek tür Andes virüsü olduğunu kaydeden Ghebreyesus, “Andes virüsünün önceki salgınlarında insanlar arasındaki bulaşma, özellikle hane halkı üyeleri, yakın partnerler ve sağlık hizmeti veren kişiler arasında yakın ve uzun süreli temasla ilişkilendirildi. Mevcut durumda da durum böyle görünüyor.” diye konuştu.
Ghebreyesus, ilk vakanın 6 Nisan’da belirtiler göstermeye başlayan ve 11 Nisan’da gemide hayatını kaybeden bir erkek olduğunu anımsatarak, hastadan hiçbir örnek alınmadığını ve diğer solunum yolu hastalıklarının belirtilerine benzediği için hantavirüs şüphesi duyulmadığını anlattı.
TAHLİYE EDİLDİLER
Hastanın eşinin, gemi Saint Helena Adası’na yanaştığında karaya çıktığını ve belirtiler gösterdiğini bildiren Ghebreyesus, bu kişinin, 25 Nisan’da Johannesburg’a yapılan uçuş sırasında durumunun kötüleştiğini ve ertesi gün hayatını kaybettiğini belirtti.
Ghebreyesus, “(Hayatını kaybeden ikinci hastadan) Örnekler alındı ve Güney Afrika Ulusal Bulaşıcı Hastalıklar Enstitüsünde test edilerek hantavirüs olduğu doğrulandı. Üçüncü ölüm ise gemide bulunan ve 28 Nisan’da belirtiler göstermeye başlayan ve 2 Mayıs’ta hayatını kaybeden bir kadında görüldü. Başka bir erkek ise 24 Nisan’da geminin doktoruna başvurdu. 27 Nisan’da Ascension Adası’ndan Güney Afrika’ya tahliye edildi ve yoğun bakımda tedavi görüyor.” dedi.
Cabo Verde’den doktorların, semptom gösteren diğer 3 yolcuya bakım sağlamak için gemiye bindiğini dile getiren Ghebreyesus, DSÖ’nün, bu kişilerin tedavi için Hollanda’ya tahliyelerini koordine ettiğini kaydetti.
‘GEMİDEKİ DİĞER YOLCULARIN VEYA MÜRETTEBATIN HİÇBİRİNDE ŞU ANDA SEMPTOM YOK’
Ghebreyesus, bu 3 hastanın tahliyesini kolaylaştırdığı için Cabo Verde Başbakanı Ulisses Correia e Silva’ya teşekkür ederek, “(Hastalardan) İkisi hastanede stabil durumda, biri ise asemptomatik ve şu anda Almanya’da. 8. vaka, Saint Helena’da gemiden inen bir adamda görüldü. Gemi operatörünün tavsiyesi üzerine, İsviçre’nin Zürih kentinde semptom gösterdiğini bildirdi ve dün hantavirüs ile enfekte olduğu doğrulandı. Cenevre Üniversitesi Hastaneleri daha sonra virüsün gen dizilimini yaptı ve Andes virüsü olduğunu doğruladı. Gemideki diğer yolcuların veya mürettebatın hiçbirinde şu anda semptom yok.” bilgisini verdi.
Her vakada ilgili yetkililerle yakın temas kurduklarını vurgulayan Ghebreyesus, “Andes virüsünün kuluçka süresinin 6 haftaya kadar çıkabileceği göz önüne alındığında daha fazla vaka bildirilmesi mümkündür. Bu ciddi bir olay olsa da DSÖ halk sağlığı riskini düşük olarak değerlendiriyor. Önceliklerimiz, etkilenen hastaların bakım almasını, gemideki diğer yolcuların güvende tutulmasını ve onurlu bir şekilde muamele görmesini sağlamak ve virüsün daha fazla yayılmasını önlemek.” diye konuştu.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez’den gemiyi kabul etmesini rica ettiğini ve bu talebinin kabul gördüğünü anlatan Ghebreyesus, Sanchez’e cömertliği, dayanışması ve ahlaki görevini yerine getirdiği için teşekkür etti.
‘GEMİ ŞU ANDA KANARYA ADALARI’NA DOĞRU YOLA ÇIKTI’
Ghebreyesus, “Gemi şu anda Kanarya Adaları’na doğru yola çıktı. İspanya’nın bu riski yönetme kapasitesine güveniyoruz ve bunu yapmaları için onları destekliyoruz. Bir kez daha, Kanarya Adaları halkı için riski düşük olarak değerlendiriyoruz. DSÖ, geminin işletmecisine gemideki sağlık yönetimi konusunda rehberlik sağladı. Tüm yolculardan kabinlerinde kalmaları istendi, kabinler dezenfekte ediliyor ve belirti gösteren herkes derhal izole edilecek.” ifadelerini kullandı.
DSÖ uzmanının Cabo Verde’de gemiye bindiğini, Hollanda’dan 2 doktor ile Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezinden 1 uzmanın da Kanarya Adaları’na ulaşana kadar gemide kalacağını vurgulayan Ghebreyesus, “Gemideki herkesin tıbbi değerlendirmesini yapıyorlar ve enfeksiyon risklerini değerlendirmek için bilgi topluyorlar. DSÖ, yolcuların ve mürettebatın varışta güvenli ve saygılı bir şekilde karaya çıkması ve seyahatlerinin devamı için adım adım operasyonel kılavuz geliştiriyor.” dedi.
Ghebreyesus, vatandaşları Saint Helena’ya çıkan 12 ülkeyi de bilgilendirdiğini söyleyerek, bunlar arasında Kanada, Danimarka, Almanya, Hollanda, Yeni Zelanda, Saint Kitts ve Nevis, Singapur, İsveç, İsviçre, Türkiye, Birleşik Krallık ve ABD’nin yer aldığını kaydetti.
ÜLKELERİNE GÖNDERİLECEKLER
İspanya’da bazı bakanlar Başbakan Pedro Sanchez başkanlığında bugün acil bir toplantı yaparak, MV Hondius adlı Hollanda bandıralı, 170 yolcu ve 70 mürettebatın olduğu, hantavirüs vakalarının çıktığı lüks yolcu gemisindeki durumu değerlendirdi.
Sağlık Bakanı Monica Garcia Gomez ve İçişleri Bakanı Fernando Grande Marlaska, toplantının ardından düzenledikleri basın toplantısında, söz konusu geminin 9 Mayıs’ta Kanarya Adaları’nın Tenerife kentindeki Granadilla de Abona Limanı’na demirlemesinin öngörüldüğünü açıkladı.
Bakan Garcia, gemideki yabancı yolcuların uçakla ülkelerine gönderileceğini, 14 İspanyol’un da Madrid’deki bir hastaneye tahliye edileceğini duyurdu.
“Güvenlik konusunda özellikle dikkatli olacağız, sadece gelenleri değil, aynı zamanda gerekli halk sağlığı önlemlerini de alacağız. Böylece herhangi bir semptom gösteren kişi bunu halka bulaştıramayacak.” diyen Garcia, Madrid’e gidecek 14 İspanyol’un da Gomez Ulla Askeri Hastanesi’nde karantinaya alınacağını kaydetti.
Garcia, mevcut durumda Cabo Verde açıklarında demir atan gemide, hantavirüs tespit edilen üç kişinin ve gemi doktorunun tahliye edileceğini, diğer tüm yolcuların şu anda asemptomatik olduğunu açıkladı.
İspanyol bakanlar ayrıca, gemideki yolcularla ilgili tüm çalışmaların Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ile işbirliği halinde yürütüldüğünü vurguladı.
AB’DEN AÇIKLAMA
AB Komisyonu sözcülerinden Eva Hrncirova, MV Hondius adlı Hollanda bandıralı yolcu gemisinde hantavirüs vakalarının tespit edilmesinin ardından Hollanda Kraliyet Havayolları’nda (KLM) çalışan bir uçuş görevlisinin hantavirüs belirtileriyle Amsterdam’daki bir hastaneye kaldırılmasına ilişkin soruları yanıtladı.
Durumu çok yakından takip ettiklerini aktaran Hrncirova, gerekli tüm makamlarla temas halinde olduklarını söyledi.
Hrncirova, “Şu an elimizde bulunan verilere göre Avrupa’daki halk için, Avrupalılar için risk düşük seviyededir. Mevcut verilere göre şu aşamada endişe yaratacak bir durum bulunmuyor.” diye konuştu.
Gemideki vakalara ilişkin ilk bildirimi aldıkları günden bu yana Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), üye ülkeler ve Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi (ECDC) ile sürekli iletişim içinde olduklarını belirten Hrncirova, ECDC’nin aynı zamanda gemiye bir uzman gönderdiğini de söyledi.
Hrncirova, uzmanın şu anda gemide durum değerlendirmesi yaptığını ve gelişmeleri izlediğini belirterek, “Bu nedenle mevcut aşamada durumu küçümsememek ya da hafife almamak için gerekli tüm adımları atıyor ve gelişmelerin her aşamasında tepki vermeye hazır bulunuyoruz.” diye konuştu.
AB Sözcüsü, Avrupa’daki vatandaşlar açısından ortaya çıkabilecek her türlü olası riski son derece ayrıntılı şekilde değerlendirmeye çalıştıklarını dile getirdi.
HANTAVİRÜS
Hantavirüs, çoğunlukla kemirgenlerden bulaşan bir hastalık olarak biliniyor.
Kemirgenlerin kurumuş dışkı, idrar ve salyalarının karıştığı havanın solunması, bazen de kemirgen tarafından ısırılma ya da tırmalanmayla bulaşan virüs, ateş, yorgunluk ve kas ağrısı gibi semptomlar gösteriyor.
Solunum yetmezliğine de sebep olabilen virüs, bazı durumlarda iç kanama ve böbrek yetmezliği şeklinde seyrediyor.
