Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürü Ersin Dilber, en çok taklit, tağşiş yapılan ürünlerden birinin zeytinyağı olduğunu belirterek, “Yıllık denetim planlarımızın içinde en fazla denetim yapılan ürünler arasında zeytinyağı yer alıyor.” dedi.
İstanbul Ticaret Borsasının (İSTİB) aylık olarak düzenlediği “Borsa Meydanında Sektörler Konuşuyor” toplantısında zeytinyağında taklit ve tağşiş konusu ele alındı.
Moderatörlüğü Güvenilir Ürün Platformu Başkanı Celal Toprak’ın yaptığı çevrim içi toplantıya, Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürü Ersin Dilber, İSTİB Meclis Başkanı Ahmet Bülent Kasap, İSTİB Meclis Üyesi Osman Berberoğlu, Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Tan, Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçılar Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Emre Uygun, Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifleri Birliği Genel Müdürü Güngör Şarman ve Bitkisel Yağ Sanayicileri Derneği Başkanı Tahir Büyükhelvacıgil katıldı.
KIYMETİ ARTTI
Dilber, Avrupa Birliği üyesi ülkeler ve dünyanın çoğu bölgesinde zeytinde zararlı bir organizmanın üretimi tehdit etmesi nedeniyle son yıllarda bu ürünün kıymetinin çok fazla arttığını söyledi.
Zeytinyağının çok fazla talep görmesinin ürünün ekonomik değerini oldukça yükselttiğini dile getiren Dilber, “En çok taklit, tağşiş yapılan ürünlerden biri zeytinyağı. Zeytinyağı bu kadar kıymetliyken bundan daha ucuz olan yağ türlerinin; özellikle tohum yağlarının kolza, soya, mısır, pamuk, ayçiçeği, palm yağı gibi ürünlerin bu ürün yerine farklı metotlarla taklit, tağşiş yapımında kullanıldığına zaman zaman şahit olabiliyoruz. Bazen daha düşük kaliteli zeytinyağının bir üst kalitedeki zeytinyağı gibi satıldığına şahit oluyoruz. Son zamanlarda pirina yağıyla ilgili de gündemde konular yer aldı.” diye konuştu.
TÜKETİCİLERE UYARI
Ersin Dilber, analizlerle taklit ya da tağşişe konu olmuş zeytinyağını kolaylıkla ayırt edebildiklerini belirterek şunları söyledi:
“Yıllık denetim planlarımızın içinde en fazla denetim yapılan ürünler arasında zeytinyağı yer alıyor. Çünkü bu kadar kıymetli bir maddenin bizler de sahtesini üreten, yanlış üreten, kalitesiz üretenlerin peşinde tüm denetçi arkadaşlarla birlikte denetimlerimizi sürdürüyoruz. 2023’te sadece üretim yerlerinde 2 bin 326 denetim yapmışız.”
Dilber, tüketicilere, ucuz ürünlerden uzak durmaları, özellikle kaynağı sorgulanamayan, satıcısına ulaşılamayan ürünleri tercih etmemeleri tavsiyesinde bulundu.
Ahmet Bülent Kasap da zeytinyağının hem ekonomik hem de kültürel açıdan önemli bir ürün olduğunu dile getirerek, “Ancak son yıllarda bu değerli ürünümüzde artan tağşiş, yanıltıcı etiket ve ambalaj olayları güveni sarsıyor, sektörümüzün itibarını zedeliyor. Diğer taraftan bu tür hileli uygulamalar insan sağlığını tehdit ettiği gibi işini dürüst yapan, kaliteli üretim gerçekleştiren firmalarımızın da haksız rekabete maruz kalmasına neden oluyor.” dedi.
ULUSLARARASI EĞİTİMLER
Uluslararası Zeytinyağı Konseyi İcra Direktörü Jaime Lillo Lopez de toplantıya video mesaj gönderdi.
Mesajında kurum olarak ürünlerin kalitesini artırmak ve ticaretini kolaylaştırmak için çalıştıklarını belirten Lopez, “Türkiye, bizim en seçkin üyelerimizden biri. Zeytinyağı ve sofralık zeytin sektörlerindeki faaliyetleri ve temel zorlukları birlikte ele alıyoruz. Zeytinyağı sektörünün temel sıkıntıları ve faaliyetlerimizi standartlar, teknik işbirliği, tanıtım ve daha birçok konuyu görüşüyoruz.” ifadesini kullandı.
Düşük rekolteyle mücadele ettiklerini vurgulayan Lopez, bunun dünya genelinde zeytinyağı tüketiminde artış yaşandığı bir dönemde daha önce görmedikleri bir durum olduğunu söyledi. 2 yıldır düşük üretimle karşı karşıya olduklarını kaydeden Lopez, “Birincil ana sebep özellikle Akdeniz ülkelerini etkileyen iklimsel koşullar ve iklim değişikliğidir.” ifadesini kullandı.
Lopez, zeytin sektörünün iklim değişikliğiyle mücadeleye katkısı üzerine çalıştıklarına dikkati çekerek şunları kaydetti:
“Zeytinyağı tüketiminin sadece Akdeniz ülkelerinde değil dünya çapında ABD, Kanada, Brezilya, Avustralya, Japonya, Çin ve Rusya’da da gittikçe yükseldiğini gözlemliyoruz. Gittikçe daha fazla ülke zeytinyağı ithalatıyla ilgileniyor. Biz ticareti kolaylaştırmak için kurallar, standartlar ve ortak dil sağlamak için buradayız.”
Tağşiş ve taklit yöntemlerine karşı mücadele için araçlar sağladıklarını dile getiren Lopez, bu konuda üye ülkelerden uzmanlarla işbirliği içinde aktif olarak çalıştıklarını ifade etti.
Lopez, sektörün kaliteli üretim kabiliyetinin artması için Türkiye’nin ve çevre ülkelerin en iyi uzmanları yetiştirmelerini sağlamak amacıyla uluslararası eğitimler düzenlediklerini de belirtti.
