Halka arz nedir? Şartları nelerdir?

Halka arz nedir, şirkete ve yatırımcıya sağladığı avantajlarla birlikte tüm detaylar haberimizde…

Halka arz nedir? Şartları nelerdir?

Halka arz bir şirketin hisse senetlerini yatırımcıların satın almasına açık hale getiren bir uygulamadır. Halka arzın şartları, aşamaları, işletmelerin ve yatırımcıların halka arz konusunda merak ettiği bütün soruların cevabı haberimizde…

HALKA ARZ NEDİR?

Halka arz, bir işletmenin hisse senetlerini satışa çıkardığını ilan ederek tüm yatırımcılara hisse senedi satın alıp hissedar olma şansının sunulmasıdır. Halka arz kısaca; işletmelerin kaynak ihtiyaçlarını karşılamak için hisse senetlerini birçok yatırımcıya çağrı ve ilan yoluyla satması olarak tanımlanır.

Hisselerini ilk defa halka açan işletmelerin yaptığı halka arz işlemi, birincil halka arz; daha öncesinde hisse senetlerini satışa çıkaran şirketlerin yaptığı ise ikincil halka arz olarak adlandırılıyor.

Halka arz yöntemi, işletmelerin sermayelerini güçlendirerek ulusal ve uluslararası şirketlerle rekabet edebilmelerini sağlıyor. İşletmeler, hisse senetlerini satışa çıkararak banka kredisi ve dış finansal kaynaklara ihtiyaç duymadan fon sağlıyor.

İşletmelerin Halka arz yöntemini uygulamasının sayısız sebebi bulunuyor. Başarılı ve büyüme oranları yüksek olan işletmeler faaliyet alanlarını genişletmek ve yatırımlarına fon sağlamak için bu yöntemi kullanıyor. Finansal kaynak açığı olan işletmeler ise borçlanmadan yatırım yapabilmek ya da borçlarını ödeyebilmek için halka arz ediliyor.

Halka arz yönteminin kullanmasının bir diğer sebebi ise hisse senedi alan yatırımcılarının işletmeye güvendiğini göstererek şirketin görünürlüğünü arttırması.

HALKA ARZ ŞİRKETLERE NE KAZANDIRIR?

  • İşletmenin mali yapısını güçlendirir.
  • Finansman sağlar.
  • Likidite sağlar.
  • Prestijini artırır.
  • İşletmenin değer artışını sağlar.

HALKA ARZ ŞARTLARI NELERDİR?

Halka arz yönteminin uygulanabilmesi için bazı şartların yerine getirilebilmesi gerekmektedir.

  • Aracılık sözleşmesi imzalamak

İşletmelerin halka arza yetkili bir aracı kurumla/piyasa danışmanıyla iletişime geçerek aracılık sözleşmesi imzalamaları gerekiyor.

  • Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ile sözleşme imzalamak

Hisse senetlerini satışa çıkarmak isteyen işletmeler, Sermaye Piyasası Kurulu ile sözleşme imzalamak zorundadır. İşletmeler, SPK’nın denetiminden geçerek mevzuata uygun hale geldikten sonra halka arz edilebilirler. Bu işlemlerin tamamlanmasının ardından aracı kurum, Sermaye Piyasası Kurulu’na ve Borsa İstanbul’a işletmenin halka arz işleminin başlatılması için başvurur.

  • İşletme verilerinin Borsa İstanbul ve SPK tarafından incelenmesi

İşletmenin halka arzının fiilen başlaması için şirket verilerinin Borsa İstanbul ve SPK yetkilileri tarafından onaylanması gerekiyor.

HALKA ARZ OLAN HİSSE NE ZAMAN İŞLEM GÖRÜR?

Fiyat tespit raporunun ve izahnamenin yayımlanmasının ardından şirket halka açık hale gelir.

HALKA ARZ NE KADAR SÜRER?

Halka arz süreci, şirketten şirkete veya piyasa koşullarına göre değişiklik gösterse de ortalama 3-12 ay arasında gerçekleşebilmektedir. Bu sebeple belirlenen tarihte halka arzın gerçekleşebilmesi için karar verildikten sonra halka arz sürecinin belirlenmesi gerekmektedir.

HALKA ARZ EDİLEN HİSSE NASIL ALINIR?

Halka arz edilen işletmenden hisse alınabilmesi için bir aracı kurumda yatırım hesabının olması gerekiyor. Yatırım hesabı olan kişi, detaylı bir inceleme yaparak hisse almak istediği şirketi seçmelidir. Yapılacak analizde şirketin bulunduğu sektöre, bilançosuna, yatırım ve projelerine, geçmiş yıllarda yaptığı uygulamalara ve gündemdeki haberlere yer verilmelidir.

Halka arzda hisse satın alırken 3 değişik yöntem bulunuyor.

  • Direkt Borsada Satış: İşletmeler hisseleri borsa üzerinde satışa sunar.
  • Talep Toplayarak Satış: Şirket yöneticileri ve yatırımcıların istekleri söz konusudur. Şirket aracı kurumlar vasıtasıyla böldüğü hisseleri satın almak isteyen kişilerden talep toplanarak satış gerçekleştirilir.
  • Talep Toplamadan Satış: Hisseler, aracı kurumlar ile önceden belirlenen bir fiyat ile satışa sunulur.

HALKA ARZ YATIRIMCIYA NE KAZANDIRIR?

Yatırımcılar, hisse senedi satın alarak borsada işlem gören şirketlerin değerlerine yatırım yapabiliyor. Halka arz yöntemi yatırımcılar için uzun vadede olumlu sonuçlar doğuruyor.

HALKA ARZ AŞAMALARI NELERDİR?

  • Borsa İstanbul ve SPK’ya Başvuru
  • Borsa İstanbul ve SPK Uzmanlarınca Şirket İncelemesi
  • Halka Arz İzahnamesinin Onaylanması
  • Halka Arz ve Talep Toplama
  • İşlem Görmeye Başlama ve Gong Töreni