HGB (Hemoglabin) Nedir ? Hemoglabin Düşüklüğü ve Yükseliği Ne Anlama Gelir ?

” HGB nedir? HGB değerleri kaç olmalıdır ?” gibi sorularınızla ilgili merak ettiğiniz tüm detayları haberimizde bulabilirsiniz…

Hemoglobin, kırmızı kan hücrelerinde(alyuvar) bulunan ve demir molekülleri bakımında zengin olan kompleks bir proteindir. Akciğerlere giren oksijen, kandaki hemoglobine bağlanır ve vücuttaki dokulara taşınır. Her bir hemoglobin proteini, vücut boyunca kırmızı kan hücreleriyle dört oksijen molekülü taşıyabilir.

Vücudun milyarlarca hücresinin her birinin kendini tamir etmek ve korumak için oksijene ihtiyacı vardır.

Hemoglobin ayrıca kırmızı kan hücrelerinin disk şeklindeki şeklini almasında ve korunmasına yardım eder ve bu da onların kan damarları yoluyla kolayca hareket etmesine fayda sağlar.

Bir kişinin kırmızı kan hücreleri yeterli değilse ya da kırmızı kan hücrelerinde herhangi bir terslik varsa, vücut; fonksiyon göstermesi için gerekli oksijeni alamaz. Bu duruma “anemi” denir. Anemi, vitamin eksikliği, kanama ve kronik hastalıklar gibi birçok farklı nedene sahip olabilir.

OLMASI GEREKEN HEMOGLOBİN( HGB) DEĞERLERİ NELERDİR?

Doğum: 13.5 ila 24.0 g / dl (ortalama 16.5 g / dl)

Yaşı <1 ay: 10.0 ila 20.0 g / dl (ortalama 13.9 g / dl)

Yaş 1-2 ay: 10.0 ila 18.0 g / dl (ortalama 11.2 g / dl)

Yaş 2-6 ay: 9.5 ila 14.0 g / dl (ortalama 12.6 g / dl)

Yaş 0.5 ila 2 yıl: 10.5 ila 13.5 g / dl (ortalama 12.0 g / dl)

Yaş 2-6 yaş: 11.5 – 13.5 g / dl (ortalama 12.5 g / dl)

Yaş 6-12 yaş: 11.5 – 15.5 g / dl (ortalama 13.5)

CİNSİYETLERE GÖRE HEMOGLOBİN İÇİN NORMAL ARALIK 

Kadınlarda;

Yaş 12-18 yıl: 12.0 – 16.0 g / dl (ortalama 14.0 g / dl)

Yaş> 18 yıl: 12.1 – 15.1 g / dl (ortalama 14.0 g / dl)

Erkeklerde;

Yaş 12-18 yıl: 13.0 ila 16.0 g / dl (ortalama 14.5 g / dl)

Yaş> 18 yıl: 13.6 – 17.7 g / dl (ortalama 15.5 g / dl)

DÜŞÜK HGB SEVİYESİ NEDİR? NE ANLAMA GELİR? BELİRTİLERİ NELERDİR?

HGB yani hemoglobin düşüklüğü ve yüksekliği için öncelikle kan testi yapılır ve sonuçlar incelenir. Normal değerler üzerinden bir sonuç çıkarılır. kişinin hemoglobin seviyesi ölçülürken, yaş ve cinsiyete göre kabul edilen sınırların altında kalması durumunda hemoglobin düşüklüğü var kabul edilir ve bu anemiye işaret eder.

En yaygın HGB düşüklüğü nedenleri arasında demir, folik asit ve B12 vitamin eksikliği ile anemi, kan kaybı, böbrek rahatsızlığı, kemoterapi yer almaktadır.

En yaygın HGB yüksekliği nedenleri arasında da akciğer(KOAH) hastalığı, kanser, sigara içmek ve alkol tüketmek ve kan dopingi yer almaktadır.

HEMOGLOBİN DÜŞÜKLÜĞÜNÜN BELİRTİLERİ NELERDİR?

• Zayıflık
• Nefes darlığı
• Baş dönmesi
• Hızlı, düzensiz kalp atışı
• Kulaklarda zonklama
• Baş ağrısı
• Soğuk eller ve ayaklar
• Soluk veya sarı cilt
• Göğüs ağrısı

6 ÇEŞİT ANEMİ VARDIR:

1)DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİ

En yaygın olan ve en sık görünen türdür. Bu anemi türü bir insanın vücudunun yeterli miktarda demir içermemesi ve vücudu ihtiyaç duyduğu hemoglobini yapamadığı durumunda oluşur. Anemi genellikle kan kaybından dolayı oluşabilir, ancak aynı zamanda demirin yetersiz emilimi nedeniyle de olabilir. Örneğin, mide baypas ameliyatı geçirdiğinde olabilir.

Demir eksikliği anemisinin belirtileri ilk başta hafif olduğu için fark edemeyebilirsiniz.

BELİRTİLERİ NELERDİR?

• Vücutta genel bir yorgunluk
• Zayıflık
• Tenimizin solgunlaşması
• Nefes darlığı
• Baş dönmesi
• Kum, buz gibi normalde yenilmeyen şeylere karşı garip bir iştah krizinin oluşması
• Bacaklarda sık sık karıncalanma olması
• Dilin şişmeye ve ağrımaya başlaması
• El ve ayakların hep soğuk olması
• Kalp atışlarının hızlı ve düzensiz olması
• Tırnakların kırılmaya başlaması
• Şiddetli ve tekrarlayan baş ağrısı
• Saç dökülmesi

2)GEBELİKLE İLGİLİ ANEMİ

Demir eksikliği anemisinin bir türüdür; hamilelik ve doğum önemli miktarda demir gerektirdiğinden ortaya çıkar.

3)VİTAMİN EKSİKLİĞİ ANEMİSİ

Beslenme şeklinde vitamin B12 veya folik asit (folat olarak da bilinir) gibi besin seviyelerinin düşük olması durumunda ortaya çıkan bu anemi kırmızı kan hücrelerinin şeklini değiştirir, bu da onları daha az etkili kılar.

4)APLASTİK ANEMİ

Kemik iliğindeki kan oluşturan kök hücrelerin bağışıklık sistemi tarafından saldırıya uğradığı ve daha az kırmızı kan hücresi ile sonuçlanan bir bozukluktur.

5)ORAK HÜCRELİ ANEMİ

Hemoglobin proteininin anormal olduğu kalıtsal bir durumdur. Bu, kırmızı kan hücrelerinin, orak şeklinde ve sert olup, bunların küçük kan damarlarından akmasını engeller.

6)HEMOLİTİK ANEMİ

Başka bir durumun sonucu olabilir veya kalıtsal olabilir. Alyuvarların (kırmızı kan hücrelerinin) normal ömürlerini tamamlamadan yıkıma uğrayarak kan dolaşımından uzaklaşması durumudur.

HEMOGLOBİN DÜŞÜKLÜĞÜNÜN TEDAVİSİ

Demir, HGB üretiminde önemli bir rol oynar. Hemoglobin seviyenizi yükseltmeye yönelik ilk adım, daha fazla demir içeren yiyecekler yemeye başlamaktır. Demir içeriği yüksek olan yiyecekler şunlardır:

• Karaciğer ve sakatat
• Kabuklu deniz hayvanları
• Brokoli
• Süs lahanası
• Yeşil fasulye
• Lahana
• Fasulye ve mercimek
• Soya peyniri
• Kızarmış patates
• Güçlendirilmiş tahıllar ve zenginleştirilmiş ekmek

Folat, vücudunuzun HGB içeren kırmızı kan hücrelerinin bir parçası olan ve üretmekte kullandığı bir B vitaminidir. Yeterli folat olmadan, kırmızı kan hücreleriniz olgunlaşamaz. Bu, folat eksikliği anemisine ve düşük hemoglobin seviyelerine neden olabilir.

YÜKSEK HGB SEVİYESİ NEDİR? NE ANLAMA GELİR? BELİRTİLERİ NELERDİR?

HGB yüksekliği, kan tahlilinde kanda ölçülen hemoglobin düzeylerinin kişinin yaş ve cinsiyetine göre kabul edilen sınırların üzerinde olması durumudur. HGB yüksekliği vücudunuzun oksijen ihtiyacı arttıkça ortaya çıkar. Yüksek hemoglobin seviyeleri nadir görülen kan hastalığı, polisitemi belirtisi olabilir. Bunun sebebi kalbinizi veya akciğer fonksiyonunuzu etkileyen bir hastalık, yaşadığınız ortam ya da yaşam tarzı tercihleriniz olabilir. Vücudun çok fazla alyuvar yapmasına ve kanın normalden daha kalın olmasına neden olur. Bu pıhtılara, kalp krizlerine ve felçlere yol açabilir. Tedavi edilmezse yaşam boyu sürebilen ve ölümcül olabilen ciddi durumdur.

HEMOGLOBİN YÜKSEKLİĞİ NEDENLERİ: 

Yüksek Rakımlı Yerde Yaşamak
Rakım yükseldikçe havadaki oksijen yoğunluğu düşer. Bu da vücudun daha fazla oksijen taşıyabilmek için hemoglobin üretmesine yol açar.

Sigara İçmek
Sigara içenlerde hemoglobin yüksekliğine sık rastlanır ama nedeni henüz bilinmemektedir. Bazı uzmanlar, bu durumun sigara içenlerin ciğerlerindeki düşük saf oksijen seviyesiyle ilgisi olduğunu düşünmektedirler.

Vücudun Susuz Kalması
Vücudun susuz kalması (dehidrasyon) durumunda vücut hemoglobin üretmeye başlar ama su dengesi normale geldiğinde hemoglobin seviyesi tekrar düşer.

Kalp Rahatsızlığı
Konjenital kalp hastalığı, kor pulmonale gibi kalp rahatsızlıkları yüksek hemoglobin seviyesine neden olabilir.

Akciğer Rahatsızlığı
Pulmoner fibrozis, amfizem gibi bazı akciğer rahatsızlıkları hemoglobin değerlerinin yükselmesine neden olabilir.

Kemik İliği Hastalığı
Hemoglobin kemik iliğinde üretildiği için burada görülen bir rahatsızlık hemoglobin değerlerinin normalin çıkmasına neden olabilir. Örneğin nadir görülen polisitemi vera bunlardan biridir.

Kanser
Böbrek kanseri ve karaciğer kanseri hemoglobin değerlerinde artışa neden olabilir.

HEMOGLOBİN YÜKSEKLİĞİ BELİRTİLERİ

• Kaşıntı
• Baş ağrısı
• Baş dönmesi
• Kolayca morarma veya kanama
• Normalden daha fazla terleme
• Ağrılı eklem şişmesi
• Anormal kilo kaybı
• Gözlerde ve ciltte sararma
• Yorgun hissetmek
• Ciltte mor veya kırmızımsı bir ton

HEMOGLOBİN YÜKSEKLİĞİ NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Hemoglobin yüksekliği kanın koyulaşmasına neden olabilir. Araştırmalar hematokrit (HCT) değeri %50’nin altındayken, hemoglobin değeri arttıkça kanın akışkanlığının azaldığını ortaya koymuştur. Bunun dışında hemoglobin ve hematokrit değerlerinin ikisinde birden yükseklik var ise, kanın akışkanlığı daha da azalmaktadır.

Bunun dışında hemoglobini düşürmek için uygulanabilecek birkaç yöntem vardır:

• Flebotomi: Bu bir kan alma prosedürüdür. Sağlık uzmanı hemoglobin seviyeniz normale dönene kadar sizden aldığı kanı bir tüpten bir torbaya ya da bir kaba aktarır. Bu tedavinin ana hedeflerinden biri kan pıhtılarını ve buna bağlı advers olay riskini azaltmaktır. Flebotomi, hala polisitemi vera gibi hemoglobin yüksekliğine neden olan hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır. Aynı zamanda yine hemoglobin yüksekliğine neden olan kronik akciğer hastalıkları ve siyanotik kalp hastalığı gibi durumların tedavisinde de kullanılır.
• Bol su içmek: Susuz kaldığınızda hemoglobin seviyeniz yükselir. Bunun nedeni kan hacmindeki azalmadır. Akut dehidrasyon hemoglobin konsantrasyonunu %10-15 oranında arttırabilir. Özellikle egzersiz sırasında, bol su içmek normal hemoglobin seviyesini korumak için önemlidir.
• Sigarayı bırakmak: Eğer sigara içiyorsanız ve hemoglobininiz kronik olarak artıyorsa, azaltmanın en iyi yolu sigarayı bırakmaktır. Yapılan araştırmalarda sigarayı bırakan kişilerin hemoglobin düzeylerinin normale döndüğü gözlenmiştir.