Erzincan İliç’te Sabırlı Köyü sakinlerinin yüzde 80’i Amerikalıların, yüzde 20’si de Çalık Grubu’nun olan Anagold Madencilik’e ait atık havuzlarından kaynaklı yaşanacak ‘siyanür ve sülfürik asit tehdidi’ne karşı mücadelesi sürerken; kahreden bir gelişme yaşandı.
Türkiye’nin ikinci en büyük altın madeni sahası olan ve siyanür sızıntısıyla gündeme gelen Erzincan İliç’teki altın madeninde dün saat 14.28’de göçük meydana geldi. Yaklaşık 10 milyon metreküp toprak, 200 metrelik yamaçtan hızla aşağı doğru aktı. 9 işçi, geniş bir alana yayılan toprağın altında kaldı. İhbarı üzerine bölgeye Erzincan Jandarma, AFAD ve sağlık ekipleri yönlendirildi.
Olay anı ise işçiler tarafından cep telefonu ile kaydedildi.
827 PERSONELLE ARAMA YAPILIYOR
Erzurum, Sivas, Rize, Malatya, Giresin, Diyarbakır, Tokat ve Tunceli AFAD ekipleri de takviye olarak bölgeye sevk edildi. Birçok gönüllü yardım kuruluşu da kurtarma çalışmalarına katıldı.
AFAD, JAK, TSK, Emniyet Genel Müdürlüğü, madenciler ve sivil toplum kuruluşlarından oluşan 339’u arama kurtarma, toplam 827 personel alanda görev yapıyor. Çalışmalarda 5 dron, 2 kimyasal biyolojik ve nükleer araç, 5 metale duyarlı radar cihazı ve 5 kurtarma köpeği de kullanılıyor.
YAKINLARI BÖLGEYE GELMEYE BAŞLADI
Sabahın erken saatlerinde ise toprak altında kaldığı tahmin edilen işçilerin aileleri de maden sahasına gelmeye başladı. Onlardan biri de Uğur Yıldız’ın kayınvalidesi oldu. İsmini açıklamak istemeyen Yıldız’ın kayınvalidesi, “1,5 senedir kızımla evliydi. Evdeydim, yakınlarımız toprak kayması olduğunu söyledi. Aradık, ulaşamadık. Telefonu kapalıydı. Çok üzgünüm. Yardımcı olun kurtarın. 8 senedir burada çalışıyor” diye konuştu.
Meteoroloji 12’nci Bölge Müdürlüğü’nden alınan bilgiye göre ekiplerin aramalarını sürdürdüğü İliç’te bugün yağmur yağışı ve hava sıcaklığının 4 derece olması bekleniyor.
4 KİŞİ GÖZALTINA ALINDI
Öte yandan Erzincan’da maden soruşturmasıyla ilgili saha sorumlusunun da aralarında bulunduğu 4 kişi gözaltına alındı.
Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, Erzincan’ın İliç ilçesinde maden sahasında meydana gelen toprak kayması sonucu işçilerin göçük altında kalmasına ilişkin soruşturmada iş yeri yetkilisi 4 kişinin gözaltına alındığını bildirdi.
Bakan Tunç, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, kayıp işçileri arama-kurtarma çalışmalarının devletin ilgili tüm birimleri tarafından titizlikle yürütüldüğünü belirtti.
Olayla ilgili İliç Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturmanın 4 Cumhuriyet savcısı tarafından yürütüldüğünü anımsatan Tunç, şunları kaydetti:
“Adli soruşturma kapsamında çevre, maden, jeoloji, iş sağlığı, kimya, inşaat ve ziraat alanında uzman 7 kişiden oluşan bilirkişi heyeti toprak kaymasının nedenlerini ve sorumlularını tüm yönleriyle araştırmaktadır. Halihazırda soruşturma kapsamında iş yeri yetkilisi 4 kişi gözaltına alınmış olup, bilirkişi raporuna göre soruşturma titizlikle sürdürülmektedir. Erzincanlı vatandaşlarımıza ve aziz milletimize bir kez daha geçmiş olsun dileklerimi iletiyor, arama kurtarma ekiplerimize kolaylıklar diliyorum.”
6 İŞÇİNİN İSİMLERİ BELLİ OLDU
Erzincan’ın İliç ilçesinde altın madeni sahasında kayan toprağın altında kalan 9 işçiyi arama kurtarma çalışmaları, yoğun yağmur altında sürüyor. Kayıp işçilerin yakınları da bölgede kendilerine ayrılan yerde çalışmaları uzaktan takip ediyor. Meteoroloji Genel Müdürlüğü hava sıcaklığının 8 derece olduğunu ve yağışın gün boyu devam edeceğini bildirdi. Bu arada toprak altında kalan 6 işçinin isimleri de belli oldu. Bu işçilerin Şaban Yılmaz, Kenan Öz, İbrahim Keklik, Adnan Keklik, Hüseyin Kaya ve Ramazan Çimen olduğu bildirildi.
Sivas’ın Gürün İlçe Belediye Başkanı Nami Çiftçi, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Erzincan İliç’de meydana gelen toprak kaymasından etkilenen tüm madencilere geçmiş olsun dileklerinde bulundu.
“Yaşanan üzücü olaydan ötürü tüm işçilerimize, ailelerine geçmiş” olsun diyen Başkan Çiftçi, “İliç’te göçük altında kalan başta hemşehrimiz Hüseyin Kara olmak üzere olayda herhangi bir can kaybı yaşanmamasını, göçük altındaki madencilerimizin sağ salim kurtarılmasını yüce Mevla’dan diliyoruz. Rabbim ülkemizi ve milletimizi her türlü afetten korusun” dedi.
ERZİNCAN’A GİRİŞ YASAKLANDI
Öte yandan maden ocağına giriş çıkışlar güvenlik önlemi altında yapılıyor. Jandarmanın tedbir aldığı bölgede ocağa gelenler kimlik kontrolü sonrası içeri alınıyor.
Tunceli Valiliği, Erzincan İliç’te yaşanan çevre felaketinin ardından gidişlere 4 gün boyunca kısıtlama getirildiğini açıkladı. Valiliğin açıklamasında “5442 sayılı İl İdaresi Kanunun 11/C maddesinde kapsamında Erzincan ilinde meydana gelen toprak kayması olayı ile ilgili eylem ve etkinlik düzenlemek amacıyla kişilerin ve araçlarının, ilimiz sınırları içerisinden Erzincan iline çıkışlarının 14.02.2024 günü saat: 00.01’den 18.02.2024 günü saat: 23.59’a kadar ilgili mevzuat çerçevesinde kısıtlanması kararı alınmıştır” denildi.
ALİ YERLİKAYA’DAN AÇIKLAMA
İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, bölgede yaptığı son açıklamada, “Aradığımız arkadaşlarımızın 5’inin bir konteynerin içinde 3’ünün bir araç içinde bir şoförün de bir iş makinesi içinde olduğunu değerlendirdik. Bu noktada metal tespit cihazlarıyla tarama yapıyoruz” dedi.
Yerlikaya şu ifadeleri kullandı:
“Arama kurtarma çalışmalarımız devam ediyor. İnsan kaynakları ve personel açısından hiçbir ihtiyacımız yok. Yapılan tüm değerlendirmelerde aradığımız arkadaşların 5’inin bir konteyner, 3’ünün bir araç içinde ve aynı bölgede yer aldığı, diğer şoför işçi kardeşimizin de kamyon içinde bir bölgede olduğu değerlendiriliyor. Bu kütle içinde bir avantajımız var. Bilim insanlarının söylediği. İki araç içinde olan demek, konteyner içinde olan demek, metal radar tespitleriyle bu kütle üzerinde taramaya başladık.
Daha hızlı aksiyon adına bu araçlar ve konteynerle ilgili bir iz alır almaz daha çok oraya odaklanıp mesafe almak istiyoruz. Arama kurtarma personelimizin çalıştığı bölgede toprak kayması ihtimali olup olmadığı bilim insanlarımız tarafından anbean değerlendiriliyor.”
BAYRAKTAR: 2004’TEN BERİ İŞLETME RUHSATI OLAN BİR MADEN
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar da olayın meydana gelmesinin ardından Birleşik Arap Emirlikleri’nden hareket ederek bölgeye geldiğini bildirdi. İlgili bakanlık ve kurumların bölgede çalıştığını ifade eden Bayraktar, şunları söyledi:
“Öncelikle bu elim kazada arama kurtarma aşamasında olduğumuz kardeşlerimizin ailelerine sabır diliyorum. Onlara geçmiş olsun diliyorum. Tüm milletimize geçmiş olsun diyorum. Hadise gerçekleştikten sonra Birleşik Arap Emirlikleri’nden hızlı şekilde hareket ettik. Gece saat 02.00 civarında buradaydım. Ama olayın olduğu ilk andan itibaren bakanlığımız, ilgili kurumlarımız, maden işleri genel müdürlüğümüz, bakan yardımcılarımız, bakanlıkta oluşturduğumuz kriz masasıyla konuyu anbean takip ettik. Biraya intikal etti arkadaşlarımız. Bizim için en önemli konu işçi kardeşlerimizin bir an önce kurtarılması. Bu maden 2004 yılından beri işletme ruhsatı olan bir maden. Yabancı bir şirketin operatörlüğünde devam eden faaliyetleri var. İlgili tüm izinleri bu süreç içerisinde en son 2021 yılında da çevreyle alakalı ilave izinlerini almış bu çerçevede çalışan bir maden. Bizim açımızdan özellikle madencilik işletmecilik anlamındaki denetimleri çok yakinen takip edilen bir maden.
‘KAZAYA NEYİN SEBEP OLDUĞUYLA ALAKALI ARAŞTIRMALARIMIZ DEVAM EDİYOR’
En son denetim görevimiz 2023 Ağustos ayında yapılmış durumda. Ağustosun başında buraya heyet gönderdik. Onların yaptıkları denetimlerde dün gerçekleşen maden kazasıyla alakalı herhangi bir tespit yok. Bu zaman içinde ne olmuş olabilir, kazaya neyin sebep olduğuyla alakalı araştırmalarımız devam ediyor. İlgili müfettiş arkadaşlarımızı görevlendirdik. Onlar da çalışmalarına devam ediyor. Ama zamana ihtiyaç var. Konunun derinlemesine tetkik edilmesi, kamuoyuna daha sağlıklı bilgi verilmesi açısından zamana ihtiyacımız var. Çevresel etkiler yönüyle Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımız bir açıklama yaptı. Tarım ve Orman Bakanlığımız, DSİ Genel Müdürlüğümüz, ilgili kurumlarımızın hepsi kaymanın çevresel etkilerini, basında ifade ediliyor, yer altı suyuna veya barajlara etkisi olabileceği yönündeki endişeleri gidermek adına sürekli ölçümler numuneler alınıyor. Bunlarla ilgili şu anda endişe edilecek bir şey olmadığını paylaşmak istiyoruz. Çok yakinen takip ediyoruz. Şu anda birinci önceliğimiz vatandaşlarımızı oradan çıkarabilmek. Ama eş zamanlı olarak kazanın oluş sebepleri, kök sebebi nedir bunun? İşletmecilikle alakalı bir kusur mu var, şirket yetkilileriyle birlikte sürekli ve ilgili arkadaşlarla çalışıyoruz. Ortaya çıktıkça sizlerle, kamuoyuyla paylaşacağız. Tekrar milletimize geçmiş olsun diyoruz.”
İşte 9 işçinin arandığı İliç’ten gündüz görüntüleri…
‘SİYANÜR’ MADENİNDE FELAKET GELİYORUM DEDİ!
Türkiye’nin ikinci en büyük altın madeni sahası olan ve siyanür sızıntısıyla gündeme gelen Erzincan İliç’te Anagold Madencilik’in maden sahasını genişletmesi çevrecilerin tepkisine neden olmuştu. Çevreciler bölgenin göçeceği konusunda uyarılar yapıyordu.
Son olarak, Cumhuriyetçi Vatanseverler Hareketi’nden (CVH) Sedat Cezayirlioğlu ve Avukat İsmail Hakkı Atal, siyanür sızıntısıyla gündeme gelen madenin ‘kapasite artırım ÇED iptal davası’nda 5 Ekim 2023 günü yapılması planlanan keşfe itiraz etmişti. Cezayirlioğlu ve Atal, bilirkişilerine yönelik olarak “Ya AKP’li, ya altın madeni savunucusu, ya akademik yeterlilikleri ve unvanları eksik, ya da hidrojeolog yerine hidrolik mühendisi bilirkişi çıktı.” iddiasında bulunmuştu.
Erzincan’ın İliç ilçesinde Anagold Madencilik’e ait maden sahasında siyanür sızıntısı yaşanmış ve şirkete 16,4 milyon lira para cezası kesilmişti. Veryansın Tv’nin ısrarlı yayınları sonucu Çevre ve Şehircilik Bakanlığı şirketin faaliyetlerini geçici olarak durdurduklarını duyurmuştu. Sızıntının 20 ton olduğu ve Fırat Nehri’ne karıştığı iddia edilmişti. Şirket ise sızan siyanür miktarının 8 kilogram olduğunu öne sürmüş ve nehre karışmadığını iddia etmişti. 21 Haziran 2022’de faaliyetine son verilen Anagold Madencilik, 3 ay sonra yeniden açılmıştı.
