CNN’nin ABD’li yetkililer ile bir istihbarat kaynağına dayandırdığı haberinde, Rusya’nın Hmeimim hava ve Tartus deniz üslerinin gündemde olduğu belirtildi.
Tartus’un jeopolitik önemini vurgulayan yetkililer, Libya’da bir liman olmaksızın Suriye’den çıkılmasının Rusları zor durumda bırakabileceğini savundu.
Yetkililer, böyle bir durumda Rusların, “NATO’nun güney kanadında güçlerini yansıtacak bir Akdeniz limanı olmadan kalacağını” ileri sürdü.
Rus güçleri ile Rusya’ya ait askeri teçhizatların, Suriye’den büyük ölçekte çekilmeye başlandığını ancak bunun kalıcılığının sorgulandığını aktaran yetkililer, Rus güçlerinin, Doğu Akdeniz ülkesi Suriye’den, Kuzey Afrika ülkesi Libya’ya deniz kuvvetlerini taşımaya başladığını kaydetti.
HAVA ÜSSÜNDE UÇAKLARIN YÜKLEMEYE HAZIRLANDIĞI GÖRÜLDÜ
Maxar kaynaklı 13 Aralık tarihli uydu görüntülerinde, Rusya’nın Suriye’deki askeri üslerinden ayrılmak üzere uçakları yüklemeye hazırladığı görülmüştü.
Hmeimim hava üssünde bulunan iki AN-124 ağır askeri nakliye uçağının burun konileri kalkık ve kargo yüklemeye hazır oldukları belirlenmişti.
Ulusal basında, bir Ka-52 saldırı helikopterinin demonte edilerek nakliyeye ve S-400 hava savunma biriminin parçalarının paketlenmeye hazırlandığı aktarılmıştı.
ECONOMİST: HTŞ İLE MÜZAKERELER ÇOKTAN BAŞLADI
Öte yandan, The Economist Moskova ve HTŞ arasında müzakerelerin çoktan başladığını duyurdu. HTŞ’den bir kaynak yeni yönetimin Rusya’nın üslerinin bir kısmını veya tamamını elinde tutmasına izin vereceğini iddia etti. Ayrıca Tartus limanındaki kira sözleşmesinin devam etmesi de muhtemel. Bu Rusya’nın Akdeniz’deki tek derin su donanma tesisine erişimini sürdürmesi anlamına geliyor.
ESAD İADE EDİLİR Mİ?
HTS ayrıca, Esad’ın iade edilme olasılığının düşük olduğunu kabul ediyor (Henüz resmi bir talepte bulunulmadı). Gazeteye konuşan kaynak “Kırmızı çizgiler yok” derken görüşmelerin ideolojiye değil çıkarlara dayandığını vurguladı.
MOSKOVA’NIN TEKLİFİ
Rusya, Tartus limanına ve Hmeymim hava üssüne erişimin devam etmesi karşılığında Suriye’ye insani destek sözü verdi ancak yeni yönetim bunun yeterli olmayacağını söylüyor. Çünkü Rusya ile diplomatik ve ekonomik bağlar kurmak istiyorlar.
HTŞ kaynağı “Şu anda müzakerelerin ilk adımındayız. İnsanlar yeni bir hayat kurmak istiyorlar. İlişkileri onarmak zorundayız, ülke ölmüş durumda, insanlar çok yoksul.” derken The Economist de HTŞ’nin Suriyeliler arasındaki yaygın nefrete rağmen Rusya’dan intikam almaya niyetli görünmediğini belirtiyor.
PESKOV VE BLİNKEN’IN SON MESAJLARI
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, geçen haftaki basın toplantısında, Rusya’nın Şam’daki isyancılarla temas halinde olduğunu söylemişti.
Peskov, “Durumu sahada kontrol edenlerle temas halinde olmalıyız çünkü orada tesislerimiz ve personelimiz var” demişti.
CNN’nin haberinde, Rusya’nın Hmeimim hava ve Tartus deniz üslerinde kalabilme ihtimaline yönelik HTŞ ile “müzakere ihtimalini” sorguladığı vurgulandı.
ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken hafta sonu açıklamasında, Rusya’nın Suriye’den çekilmesi hakkında yorum yapamayacağını söylemişti.
SURİYE’DEKİ GELİŞMELER
Suriye’de 27 Kasım’da terör örgütü HTŞ’nin başını çektiği rejim karşıtı silahlı gruplar ile Beşar Esad güçleri arasında çatışmalar yoğunlaşmıştı.
Gruplar, 30 Kasım ile 7 Aralık tarihleri arasında Halep, İdlib, Hama ve Humus gibi en büyük illerde üstünlük kurmuştu.
HTŞ, 7 Aralık’ta başkent Şam ve diğer birçok bölgede kontrolü ele geçirmişti.
Baas Partisi’nin 61 yıllık iktidarı sona ererken, Suriye Cumhurbaşkanı Beşar Esad ülkeyi terketmişti.
Öte yandan, Suriye Milli Ordusu da aralıkta başlatılan Özgürlük Şafağı Operasyonu’nun ilk gününde Tel Rıfat ilçe merkezini terör örgütü PKK/YPG’den kurtarmıştı.
Operasyonda Münbiç ilçesinin de ele geçirilmesiyle, Fırat Nehri’nin batısındaki en büyük terör yuvasına dönüşen bölge PKK/YPG’den temizlenmişti.
