Tuhaf altılı… O toplantı ne anlama geliyor?

Rusya’nın Ukrayna operasyonu sürerken bölgedeki gelişmeler hızlanıyor. Washington ile “ortak mekanizma”yı başlattıklarını duyuran AKP hükümeti, ABD’den gelen mesajlara bakarak “yeni bir dönem” beklentisi içinde. İktidar medyası da Rusya-Ukrayna savaşının yarattığı bu yeni dönemi heyecanla karşılıyor. Bir yandan da Ankara, Moskova ile Kiev arasında görüşmelere ev sahipliği yapıyor.

Diğer taraftan Karadeniz gündemli ilginç bir gelişme gözlerden kaçmadı. Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, önceki gün Gürcistan, Polonya, Romanya ve Ukrayna’nın savunma bakanları videokonferans toplantısında bir araya geldi.

Bölgesel savunma ve güvenlik konuları hakkında görüş alışverişinde bulunduklarını dile getiren Akar, “Görüşmede, diplomatik bir çözüme yardımcı olmak üzere Ukrayna’da acilen ateşkese gidilmesinin önemi ve sivillerin emniyetli şekilde tahliye edilmesinin aciliyeti vurgulanmıştır.” diye konuştu.

Toplantıda ele alınan diğer konulara ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Akar, şunları söyledi:

“Görüşmede, ayrıca mayınla mücadele dahil Karadeniz’de barış, sükunet ve istikrarın korunması için iş birliğinin önemi bir kez daha dile getirilmiştir. Son olarak ağırlaşan insani durum nedeniyle insani yardımlara aralıksız devam edilmesi ve bölgede krizin daha fazla tırmanmasının önlenmesi için alınması gereken tedbirler üzerinde durulmuştur.”

Karadeniz toplantısında dikkat çeken nokta ise Kradeniz’e kıyısı olan Rusya’nın toplantıda yoktu. Karadeniz’de kıyısı olmayan Polonya ise toplantıdaydı. Cumhuriyet yazarı Mehmet Ali Güller, ilginç manzarayı bugünkü köşesinde değerlendirdi.

POLONYA AYRINTISI

Güller’in yazısının satır başları şöyle:

“Önceki gün tuhaf bir altılı toplantı vardı. Telekonferans yöntemiyle yapılan toplantıya altı ülkenin savunma bakanları katıldı ve Karadeniz’i görüştü.

Karadeniz’e kıyısı olan altı ülke bulunduğundan yanlış bir çağrışım yapabilir; altılı toplantıda altı Karadeniz ülkesi yoktu, beş Karadeniz ülkesi vardı: Türkiye, Ukrayna, Gürcistan, Bulgaristan ve Romanya.

Ya altıncı ülke? Karadeniz’le ilgisi olmayan Polonya!

(…) Rusya’yı kuşatmak için Ukrayna’yı ateşe atan ABD-İngiltere, Baltık bölgesinden Karadeniz’e inen hat boyunca Polonya’yı, hedeflediği “uzun savaşın” cephesi yapmaya çalışıyor. ABD bu nedenle müzakereleri baltalıyor, bu nedenle savaşı bitirmenin değil uzatmanın taktiklerini uyguluyor.

ABD-İNGİLTERE STRATEJİSİYLE UYUMLU

Bu durum haliyle Avrupa güvenliğinin şekillenmesinde iki ana strateji doğuruyor: Bir tarafta ABD’nin Doğu Avrupa’ya yerleşerek Rusya ile Batı Avrupa’yı ayırması, diğer tarafta da coğrafyanın gereği olarak Avrupa ile Asya’nın “bölünmez ve ortak güvenliği”.

Meseleye bu büyük stratejik hedefler düzleminde bakılınca, Akar’ın Rusyasız altılı Karadeniz toplantısı, ABD-İngiltere stratejisiyle uyumlu görünüyor. Almanya-Fransa eksenli Batı Avrupa’ya karşı İngiltere, Polonya ve Ukrayna’dan oluşan “Küçük Avrupa İttifakı”na, Türkiye’nin ve Karadeniz ülkelerinin eklemlenmek istendiği görülüyor. Böylece Karadeniz ve Doğu Avrupa ile Batı Avrupa’yı ABD adına dengeleyerek Büyük Avrasya Ortaklığı’nın önlenmesi hedefleniyor.”

‘TEHLİKELİ SULAR’

Emekli Amiral Cem Gürdeniz de toplantıya ilişkin sosyal medya hesabından şu değerlendirmeyi yaptı:

“Türkiye çok tehlikeli sularda seyrediyor. Soğuk savaşta bile denge ve istikrar kalesi Türkiye, jeopolitik çıkarlarımızın ve Montrö dengesi hilafına Atlantik akıntısına kapılıyor. İkinci Dünya Savaşı tecrübemizi hatırlatmalıyız.”