Şehir Tiyatroları karıştı… Tartışmalı isim makam odasını boşalttı

Resmi ataması daha önce iki kez İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Meclisi tarafından veto edilen İBB Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmeni Mehmet Ergen’in görevden alındığı öğrenildi.

Şehir Tiyatroları karıştı… Tartışmalı isim makam odasını boşalttı
Şehir Tiyatroları karıştı… Tartışmalı isim makam odasını boşalttı

VERYANSIN TV

İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu tarafından 23 Ekim 2019’da Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmenliği görevine atanan Mehmet Ergen’in görevden alındığı iddiaları son günlerde kulislerde konuşulurken, henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

Ancak Veryansın Tv’nin edindiği bilgilere göre Ergen, görevden alındığının kendisine bildirilmesi üzerine makam odasını boşalttı.

Ergen’in yerine gelecek ismin Ayşegül İşsever olacağı konuşuluyor.

İstanbul Şehir Tiyatrosu Sanatçıları Derneği (İŞTİSAN) ise geçen 18 Kasım’da yayınladığı bildiride “Sunduğumuz yönetmelikte ‘Sanatçıların seçtiği Genel Sanat Yönetmeninin görev süresi 4 yıldır’ maddesi vardır. Son günlerde Şehir Tiyatrosu Genel Sanat Yönetmeni’nin görevden alınacağı hakkında duyduklarımız işte tam da böylesi keyfi, istikrar bozucu, iki senede bir görevden almalara karşı seçilmişi korumak içindir” dedi.

İŞTİSAN’ın açıklamasında şu ifadeler yer aldı:

“Bundan 10 yıl önce sessiz ve gizli bir operasyonla “İstanbul Şehir Tiyatrosu Yönetmeliği” tiyatromuzu sanatçıların elinden alıp bürokratlara teslim etmek üzere değiştirildi. O zaman buna karşı çıkan yüzlerce sanatçı, binlerce sanatsever ve seyirci sokaklara döküldü. Beyoğlu’nda binlerce insanın katılımıyla yürüyüş düzenlendi. Muhsin Ertuğrul sahnesi önünde günlerce eylem yapıldı. Göztepe Özgürlük parkında yönetmelik değişikliğini protesto için “Sanat Maratonu” düzenlendi. Geçen zaman içinde Şehir Tiyatroluların Özgür ve Özerk bir Şehir Tiyatrosu için çabaları hiç bitmedi. 2 yıl önce yapılan yerel seçimler sonucu belediye yönetimi değişti. Yıllar içinde değişen bürokratlara derdimizi anlatmaya ve Şehir Tiyatrosunun özerkliğini savunmaya devam ederken gördük ki gelen bürokrat gideni aratıyordu. Her şey sıfırdan başlıyordu. En caf caflı cümleler, verilen sözler bürokratların egosuna takılıyordu. Çünkü ipleri ellerinden bırakmak istemiyorlardı. Sanatçıya ve kuruma hakim olmak hoşlarına gidiyordu ve en iyisini onlar biliyordu.Son gelen yöneticilere de tiyatromuzla ilgili yapılması gerekenler hakkında bilgiler verdik, dosyalar sunduk. Biraz olsun ümidimiz vardı. Ama zaman bizi yine yanıltmadı. İlk günlerdeki sözler unutulmuş, ben bilirimcilik başlamış, tiyatrocuları sunucu olarak hayal etmekten öteye geçilememişti. Yönetmelik değişikliği için sözler verilmiş ama hiç bir çalışma yürütülmemişti. Sunduğumuz yönetmelikte “Sanatçıların seçtiği Genel Sanat Yönetmeninin görev süresi 4 yıldır” maddesi vardır. Son günlerde Şehir Tiyatrosu Genel Sanat Yönetmeni’nin görevden alınacağı hakkında duyduklarımız işte tam da böylesi keyfi, istikrar bozucu, iki senede bir görevden almalara karşı seçilmişi korumak içindir.

Son söz yine büyük ustamız Muhsin Ertuğrul’un;

“Her tiyatro örgüt bakımından bazı yerde devlete, bazı yerde belediyeye bağlıdır ama işine idaresine sanatçılardan gayrısı burnunu sokmamıştır… Meclis üyelerinden bir kaçı eğer tiyatroyu çiftlikleri, sanatçıları da parayla tutulmuş kahyaları sanıyorlarsa uyansınlar. BU TİYATRO SANATÇILARINDIR.”

Açıklamada belirtildiği gibi 2012 yılında Şehir Tiyatroları’nın yönetmeliği değiştirilmiş ve yeni yönetmelikle birlikte tüm yönetim erki sanatçılardan alınıp, belediye bürokrasisine devredilmişti. Eski yönetmelikte kurumun Genel Sanat Yönetmeni Yönetim Kurulu Başkanı iken, yeni yönetmelikte Genel Sanat Yönetmeni Yönetim Kurulunun sıradan bir üyesi haline dönüştürülmüş, Yönetim Kurulunun sayısal çoğunluğu belediye bürokrasisine verilmişti. ‘Şehir tiyatrolarının sonu’ olarak yorumlanan bu gelişme üzerine eylemler yapıldı. Ancak önceki belediye yönetimi sürecinde hiçbir gelişme sağlanamadı. Belediye yönetimi değiştikten sonra tüm Şehir Tiyatroları çalışanlarında yönetmeliğin değiştirileceğine dair bir umut oluşsa da, bu konuda da bugüne kadar hiçbir gelişme olmadı.

‘BİLDİRİ SORUNLU’

Konuştuğumuz ve isminin açıklanmasını istemeyen bir Şehir Tiyatroları çalışanı İŞTİSAN’ın açıklamasında ‘seçilmişi korumak’ ifadesine itiraz etti.

“Bu bildiri sorunlu ve kendini imha eder niteliktedir. Bir kere, görevden alındığı söylenen Mehmet Ergen seçilmiş değildir. Sanırım dernek yöneticileri kendi aralarında yaptıkları lobi faaliyetiyle, ‘seçim’ kavramını birbirine karıştırıyor. Mehmet Ergen atanmış bir Genel Sanat Yönetmeni idi. Tıpkı kendisinden önceki Genel Sanat Yönetmenleri gibi…” diyen tiyatro çalışanı, “Burada asıl mesele gözden kaçırılıyor. İŞTİSAN’ın hazırladığı yönetmelik taslağında Genel Sanat Yönetmeni’nde aranan şartların başında üniversite mezunu olma şartı var. Oysa Mehmet Ergen lise mezunu” ifadelerini kullandı. 

Öncelikli işlevi ve amacı Şehir Tiyatrosu çalışanlarının yanında durmak, haklarını savunmak olan bir derneğin, hakkında kesinleşmiş mahkeme kararları olan bir Genel Sanat Yönetmeni'nin görevden alınması karşısında durmasını eleştiren tiyatro çalışanı, şu ifadeleri kullandı:

"Bu kadar büyük kafa karışıklıkları yaşarken, Muhsin Ertuğrul’un arkasına saklanıp 'Bu tiyatro sanatçılarındır' gibi içi boş sloganlar atmak, tartışmalı birinin arkasında durmaya çalışmak, aslında İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatroları’nın ne kadar büyük bir tehlikenin kıyısından döndüğünü göstermeye yeter de artar.

'ŞEHİR TİYATROLARI HALKINDIR'

Kişisel çıkar kaygıları nedeniyle bu görevden almaya akılları sıra karşı durmaya çalışan herkesin bilmesi gereken keskin gerçek şudur; İBBŞT ne kimsenin babasının çiftliği ne de fildişi kulelerinde kendilerini 'sanatçı' ilan edenlerin kişisel ikbal tarlası değildir. Tüm Ödenekli Tiyatroların sahibi halktır. İBBŞT halkın tiyatrosudur!

Eğer Mehmet Ergen görevden alındıysa, bu İBBŞT adına geleceğe umutla bakmak için bir ilk adımdır. Zira 107 yıllık bu dev çınar tarihinin en büyük tehlikesini atlatmış demektir.”

Öte yandan, konuyla ilgili İ.B.B.Ş.T. Genel Sanat Yönetmenliği birimini arayarak Mehmet Ergen’le görüşmek istedik. Talebimize ilişkin bir dönüş sağlanmadı.

RESMİ ATAMASI İKİ KEZ REDDEDİLMİŞTİ

Mehmet Ergen'in atamasına, İBB Meclisi'nin 12 Mart 2020 tarihli oturumunda onay çıkmamıştı.

Konu 16 Eylül 2020 tarihli İBB Meclisi'nde tekrar gündeme gelmiş ve Hukuk, Temel Haklar, Kültür ve Sanat Komisyonları tarafından hazırlanan ortak raporda, Mehmet Ergen'in belirtilen pozisyona atanabilmesi için gerekli şartları taşımadığı, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na muhalefet sebebiyle hakkında açılan davada telif hakkını ihlal ettiğini kabul ederek eylemi sabit olan kişinin Genel Sanat Yönetmeni kadrosuna atanmasının doğru bulunmadığı belirtilmişti.

Daha önceki meclis kararıyla reddedilmesine rağmen genel sanat yönetmeni olarak atama işlemi yapılmasının hukuka aykırı olduğu ifade edilerek, “sözleşmesi ve pozisyonunun vize edilmesi” teklifi reddedilmişti.

Mehmet Ergen'in 'telif hakkını ihlal ettiği' gerekçesiyle onanan cezasına ilişkin Resmi Gazete ilanı 18 Ekim 2021 tarihli Hürriyet gazetesinde yayımlandı.

VERYANSIN TV İBB ŞEHİR TİYATROLARI'NDAKİ RAHATSIZLIĞI YAZMIŞTI

Veryansın Tv, 20 Eylül 2021 tarihli haberinde, İstanbul Şehir Tiyatroları çalışanlarının rahatsızlığını aktarmıştı. Eski yönetimin 'kurumu işlevsiz hale getirerek belediye bürokratlarının sultasına bırakan anlayışının' devam ettiğini vurgulayan İ.B.B.Ş.T. çalışanları “Ne yazık ki 2012 yılında açıktan başlayan yıkım süreci, yeni belediye yönetimi tarafından itina ile sürdürülmektedir” demişti.

“Şu anki Genel Sanat Yönetmeni'ne verdikleri özgürlük, kurumun tüm teammüllerini, geleneğini, kurumsal yapısını yıkma özgürlüğüdür” diyen tiyatro çalışanları, “Şu anki Genel Sanat Yönetmeni kurum dışından atanmış (resmi atama işlemi gerçekleşmedi), liyakati tartışmaya açık biridir. Kurum içinde kıdemli, liyakatli onca sanatçı arkadaşımız varken, kendisinin atanması ve hakkındaki onca suçlama ve rahatsızlığa rağmen inatla görevde tutulması çok dikkat çekicidir” ifadelerini kullanmıştı.