ABD, Birinci Dünya Savaşı’na 3 Mart 1917’de Rusya’da rejim değişikliğinden bir ay sonra, İngiltere’nin baskısı ve arzusu ile 6 Nisan 1917 günü girdi.
Avrupa’da Alman ilerleyişini durduran asıl neden ABD’nin savaş girmesiydi. Artık Avrupa’nın bugün de devam eden okyanus ötesi Transatlantik bağımlılığı başlamıştı. 3 Mart 1917 günü Amerikan Donanmasının 282 gemisi vardı. 1 Kasım 1918’e, yani savaşın sonuna gelindiğinde gemi sayısı 1378 olmuştu. Bu gemilerin 373 adedi yalnızca Avrupa cephesinde görevliydi. İkinci Dünya Savaşında ABD’nin Donanma geliştirmesi çok daha hızlı ve büyük oldu.
7 Aralık 1941 sonrası yani savaşın başlamasından 2 yıl sonra müttefiklerin yanında yerini aldı. 1941-1945 arasında sekiz muharebe gemisi, 112 değişik tonajda uçak gemisi (82 refakat uçak gemisi dahil), 48 kruvazör, 354 muhrip ve 203 denizaltı inşa etmişlerdi. Donanmaya ayrılan kaynaklar Amerikan ulusal gelirinin %1,5’luk kesimini oluşturuyordu. Bu kadar büyük bir kuvveti dört yılda oluşturabilmek, Amerikan sanayisinin gücünü ortaya koymuştu. Normal şartlarda böyle bir donanma, ancak yirmi senede meydana gelebilirdi. ABD, Pax Britannica’nın üsler zincirini İkinci Dünya Savaşının ortasında devraldı ve 1956 sonrası Süveyş Doğusundaki okyanus alanlarından İngilizlerin tamamen çekilmesini sağladı. Hegemonya için üsler ve donanma ikilisi tarihte örneği görülmedik ölçüde sağlanmıştı.
AMERİKAN HEGEMONYASININ ANAHTARI DONANMA
Soğuk savaşta gerek kenar kuşak ve Sovyetlerin çevrelenmesi, gerekse Mahanist deniz hakimiyeti stratejileri gereği tüm okyanusların ve deniz ticaretinin önemli düğüm noktalarının kontrolünü sağlayacak büyük bir donanmayı ve yüksek harekât temposunu idame etti. Özellikle bu donanma Washington Mutabakatının (Consensus)’unun silahlı dayatma gücü olarak kullanıldı. Gölge CIA organı Stratfor’un kurucusu stratejist George Friedman ne diyordu? “Amerikan gücünün temeli okyanuslar. Okyanuslara egemen olması diğer devletlerin ABD’ye saldırmasını önlüyor, gerektiğinde ABD’nin müdahale etmesine imkân tanıyor ve ABD’ye uluslararası ticaretin kontrolünü veriyor. Küresel ticaret okyanuslara bağımlıdır. Okyanusları kim kontrol ediyorsa küresel ticareti de o kontrol eder. Amerika’nın görevi denizleri kontrol etmesini tehdit edecek meydan okuyucuların güçlenmesini engellemektir… ABD’nin fiziki güvenliğini sağlamak için dünya okyanuslarının üzerinde tam hâkimiyet ve uluslararası ticaret sistemi üzerinde kontrolü güvence altına almak esastır. ABD tüm okyanusları kontrol etmektedir. Tarihte hiçbir güç bunu yapamamıştır. Bu kontrol sadece ABD güvenliğinin temeli değil aynı zamanda uluslararası sisteme şekil verme gücünün temelini oluşturur. Eğer ABD onay vermezse hiç kimse denizlerde hiçbir yere gidemez. Günün sonunda dünya okyanuslarının kontrolünü sürdürmek ABD için en önemli jeopolitik bir hedeftir.”
GERİLEYEN AMERİKAN DENİZ GÜCÜ
Ancak Friedman’ın bu iddialı yorumu artık ciddi meydan okumalar ile karşı karşıya. Soğuk savaş sonrasındaki 30 yıl içinde bugün gelinen durum çok farklı. ABD, bugün büyük güçler arasında geniş ölçekli bir savaş çıktığı takdirde her iki dünya savaşındakine benzer konvansiyonel yetenekte bir donanmayı oluşturabilecek durumda değil. Her iki dünya savaşında sergilediği donanma oluşturabilme gücü kıyaslanamayacak derecede geriledi. Bugün itibarıyla ABD Donanmasının 293 gemisi var. (Çin’in 350)
Yani vuralim mi Amerikan Donanmasina!?
Komutanım, Ders gibi bir yazı olmuş. Kaleminize sağlık.
3 mart 1917 çar 2 Nikolay istifa etti , komunist devrim veya darbe ise 7 kasım 1917 senesinde oldu.
Çok aydınlatıcı bir yazı, teşekkür ederiz. Zayıflamakla birlikte yine de orantısız sayı ve güçte muhrip, kruvazör, uçak gemileri ve bütçesiyle yine de rakipsiz görünüyor. Artık Çin kıyılarına kolay yaklaşamayacak olsalar da, açık denizlerde karşılarına çıkacak bir donanma ufukta yok henüz.
Devlet yönetim erkine ders gibi sunulması gereken bir belgesel yazıt. Yüksek düzeyde strateji içeriyor. Teşekkürler Amiralim.
Sizin ve tüm izleyenlerin yeni yalını kutlar, esenlikler dilerim.Bir başka sefer UK ve AB nin okyanuslarda gücünü okumak isterim.
Saygılarımla,
Komutanım yine döktürmüş. Bunları burada yazan bazı yazarların okumalarını tavsiye ediyorum. Sanıyorum sizi okumuyorlar komutanım. Eksik olmayın..Yüce Allah sağlıklı ve uzun ömürler versin..
Herkes kapasitesi nispetinde anliyor tabii…
Amiralimizin yazısında hem bir eleştiri hemde bir uyarı var.Lütfen bu yazıyı kafanızdaki ideolojilerle okumayın.
Umarım benim gibi bu işin meraklıları dışında, görevi gereği okuması gerekenler de bu ve bunun gibi yazıları okuyordur.
En çok ilgimi çeken konu akdenizde uçak gemisi ve fırkateynlere karşı katil bir silahımızın olması. Bazı silahlar geliştirdik ama umarım daha uzun menzilli ve hızlı silahlarımız da olur ve karadan MEB imiz içinde bunları avlıyacak noktaya gelebiliriz.
Durdurulamaz bir şekilde büyüyen Çin Donanması, okyanuslardaki ve denizlerdeki ticaret rotalarını ele geçirecekler. Bunun için devasa bir donanma gerekli, bu donanmayı ürete bilmek için insan gücü, ağır sanayi ve ham madde gerekli. Çinin ucuz insan gücünü ve ağır sanayisinden bahsetmeye hiç gerek yok. Asıl söz konusu Çin ‘ nin ham madde arayışı. Bilindiği üzere Rusya ‘ nın değerli maden sahaları Ural Dağları ‘ nın doğusunda bulunmakta. Çin öncelikle bu maden sahalarını ele geçirecek. B durumu ön gören Rusya ordusunun e kadarını bu bölgede bulundurmakta ancak teknolojiden mahrum kalmış bu ordu Çin ordusunu durdurmaya yetmeyecek. Doğu Asya ‘ da aç bir canavar var. Sanırım 3. dünya senaryosu bu şekilde olacak.
Yazar’ın bu yazısını ancak şimdi okuyabildim. Biraz geç oldu. Kahretsin çok geç oldu. Espri espri.
Tarih 15 Nisan 2021. Amiralin neden gözaltına alındığının belgesi. ABD kincidir, sinsidir. Cesur bir düşman değildir. Bu kadar derin analiz yapabilenlerden ürker ve yoketmek ister.