O Haziran, kış oldukça soğuk geçiyordu. Hava çoktan kararmıştı. Gece ürperten bir Haziran rüzgarı epey sert esmeye başladığında “Circular Quay” yakınından bineceğimiz gezi teknesine doğru ilerliyorduk. Sevmediğim ıslak, gri-kara bir gece başlangıcıydı. Çiseleyen yağmur hızını artırınca, şık şıkırdım giysilerimizle koşmak zor olsa da daha fazla ıslanmamak için yağmurdan kaçmaya çalışıyorduk.
Tekne tam zamanında hareket etti. Kokteyl tarzı bir tur satın almıştık. Bu turların yemekli olanları da vardı. Hava biraz mayna etse (sakinleşse, azalsa) güverteden ışıklandırılmış Sindey liman bölgesini izlemek daha keyifli olacaktı ama Sidney Opera Evi’nin önünün açıklarına geldiğinde açık güvertede bulunmak mümkün olmuyordu. İyice artan yağmurla birlikte iç mekanlara geçmiştik. O harika mimarisiyle Sidney Opera binasının Danimarkalı mimarı Jørn Utzon tarafından 1957’de tasarlanmış, benim portakal dilimlerine benzettiğim dış yüzeyleri üzerinde Aborjin sanat figürleri ve denize ilişkin semboller rengarenk filmler halinde geçit resmi yapıyordu.
“Harbour Bridge” (Liman Köprüsü) de ayrı güzeldi bu ışıklandırma estetiği sayesinde. Bir meyve tabağı, aperitif ara sıcak sunumları eşliğinde şampanyalarımızı yudumlarken ışıl ışıl, renk renk Sidney’i seyrediyorduk.
Neredeyse her bina, her köprü, her sütun, her köşebaşı ve her nokta ayrı renklerle, projeksiyonlarla görsel bir şölen sunuyordu. Rengarenk Sidney “Vivid” Işık Festivalinin ışık gösteri ve kurulumlarının bir kısmını denizden seyrediyorduk keyifle.
Circular Quay’de bir binanın ön yüzünde video oyunları.
Sindey’in Kış Gecelerini Renklendiren “VIVID FESTİVALİ”…
“Vivid” İngilizce çok anlamı olan bir sözcük. Işıklı, hayat dolu, canlı, etkili, parlak, göz alıcı, akılda kalıcı… Avustralya’nın en büyük şehri Sidney’de her Mayıs sonu ile Haziran ayında üç hafta süreyle gerçekleştirilen VIVID Festivali bu kelimelerin anlamını büyük bir şekilde dolduruyor. 2009 yılında başlatılan ve güney yarım kürede kendi türünün en büyüğü olan VIVID Festivalinin ana yapısını üç temel etkinlik oluşturuyor; “Işık, Müzik ve Fikirler”.
Teknolojik ve sanatsal ışık gösterileri ve donanımları, müzik etkinlikleri ve yenilikçi fikirlerin konuşulduğu konferans ve söyleşiler ile başlatıldığı 2009 yılından bu yana Sidney’in turistik cazibesinin kışın da devam etmesi düşüncesi ile Asya-Pasifik bölgesindeki kış turizmini ve sokak hayatını canlandırmak ve bunun ekonomik itici gücünden faydalanmak. Aynı zamanda içi dolu bir festival ile kültürel hayata katkı sağlamak amacıyla yapılan bir organizasyon.
Vivid Resmi İnternet Sayfası: https://www.vividsydney.com/
Koronanın Gölgesinde İptal Edilen “Vivid Sidney-2020”…
2020 sanırım kendine verilen görevi oldukça başarılı bir şekilde icra ediyor dünyada. Elinden geldiğince, sıradanlaştırdığımız anormalliklere format atan bu süreç kimilerine göre aşırı zorlayıcı, kimilerine göre de doğru çizgiye dönüş için önemli bir mesaj.
Vivid zamanı gelince, bina duvarlarının bir sinema perdesine, parkların özel tasarım gerdanlıklar gibi modern enstelasyonlarla açık sanat galerilerine dönüştüğü ortamlar halini alıyor Sidney’in bu hareketli merkezi. Hatta zaman zaman sanal gerçeklik uygulamalarının bu ışık oyunlarıyla birleştiği bir teknolojik şölen aynı zamanda.
Bu yıl sevgili virüs Korona, Vivid’in iptal edilmesine neden olsa da ben size bu temaşayı geçen yıllardan çektiğim fotoğraf ve videolarla paylaşmak istedim.
Circular Quay’de bir binanın ön yüzünde video oyunları (Hidden Treasures).
Cadde üzerinde bir çadır içinde video yerleştirmeleri.
Sokaklarda Işıklar…
Sidney’de bulunduğum 2016 ve 2017 Haziran aylarındaki gösteriler renkliydi. Daha önceki yılların çok daha renkli kutlamalara sahne olduğunu söylüyordu önceden katılanlar. Sidney liman çevresinde yer alan; “The Rocks”, “Sydney Opera House”, “Darling Harbour”, “Bradfield Park”, “Luna Park”, “Lavender Bay”, Taronga Hayvanat Bahçesi ve liman bölgesinin tümü bu etkinliklerin alanı. Bu alanda belli bir rotada ilerleyen ve sokağın bir parçası halindeki “Işık Güzergahı” (Light Walk) üzerinde yürürken izleyebileceğiniz ışıklı gösteri, heykel, projeksiyon, sergi ve düzenler bedava etkinlikler.
Circular Quay, denizden görünümü.
Sidney Opera Binasının ışık gösterilerinden biri.
Deniz Müzesinin Çatısında video yerleştirmeleri.
Şehirde yürüyüş rotalarındaki görülenler bedava ancak müzik etkinlikleri, konferanslar ile söyleşiler için bilet almanız gerekiyor. Bir de ışıklandırılmış Taronga Hayvanat Bahçesi’ndeki Vivid etkinliklerinin gezilmesi ücrete tabii.
20.000 sanatçı ve teknisyenin katılımıyla oluşturulan son Vivid-Sidney’in maliyeti 7 milyon Avustralya dolarıymış. Büyük kısmı devlet destekli bir organizasyon Vivid.
Sidney Opera Binasının Önünde.
Modern bir konseptle şehrin insanlarını kışın o gecelerinde sokağa çıkararak yaşama yeni bir heyecan, soluk ve hayat getiriyor. Tabii ki ekonomi de hareketleniyor bir miktar.
Avustralyalıların ve Özellikle Sidney’in Festivalleri …
Avustralyalılar farklı insanlar. Kutlamaları seviyorlar. Bunların açık alanda yapılanlarına da geniş çapta katılım sağlıyorlar. Etkinlikler içinde teknoloji kullanılmasını da oldukça seviyorlar. Yıl içinde birçok etkinlikte sokaklarda, meydanlarda havai fişek gösterileriyle eğleniyor ve coşkuyla katılım sağlıyorlar.
Sidney sürecinde yaşadığım etkinliklerden aklıma gelenler; Ocak ayındaki Sidney Festivali (müzik, tiyatro ve sanatın her türü), Avustralya Günü (26 Ocak), ANZAK kutlamaları (25 Nisan), Sidney Yazarlar Festivali, Yeni Yıl kutlama törenleri. Sidney LGBT (Lezbiyen, Gey, Biseksüel ve Trans) “Mardi Gras” kutlamaları da oldukça renkli görüntülere sahip. Bu etkinliğe de halkın tümü ve devlet organizasyonları geçit resminde hep birlikte yürüyerek iştirak ediyorlar. Bunların yanında irili ufaklı diğer festival ve organizasyonlar da var.
Işıltılı Yaşantının Geri Planına kısa bir parantez…
Herşey ortada ışıl ışıl duruyorken çok kısa olarak biraz da eskiye bakalım istiyorum.
Avustralya’nın en eski sahipleri yerli “Aborjin” halkı. Kökenlerinin 40 ile 50 binyıl geriye dayandığını idda eden bilimsel yayınlar var. Deniz seviyesi düşükken Endonezya’dan buraya gelmiş bir halk olduğu düşünülüyor kimi tezlerde.
Bu halk 1800’lerin başından itibaren İngilizlerin kendi ülkelerinde tutamadıkları suçluların gönderildiği bir “Suçlu Koloni (Penal Koloni)”si olarak kurulmaya başlanmış. Bu suçlu ve onları kolonileştirmeye gelen beyaz insanlar soykırım benzeri bir aşağılanma ve yok edilme süreci yaşatmışlar Aborijinlere.
Avustralya’nın ve dolayısıyla yerlilerinin çok ayrıntılı hazin tarihini, Güney Afrika kökenli ama Avustralı eşiyle hayatını bu ülkede sürdüren Bryce Courtenay’ın kurgusal tarih romanı “Patates Fabrikası (Potato Factory)”dan okumuştum
Her zaman ki gibi… çok etkileyici. Kalemine sağlık. Öğretici, keyifli ve ufuk açıcı.
Teşekkürler.
Müthiş bir festival olduğu belli. Umarım İstanbul’da hakkettiği opera binasına kavuşacak.
Çok emek verilen şehir ile bütünleşen bir festival belli. İstanbul’da ancak havai fişek patlatsınlar :/
Değerli yorumlarınız için çok teşekkür ederim.